Упражнение 42

Преведете:

१. प्रकृत्यैव यः कर्माणि क्रियमाणानि पश्यति स आत्मानमकर्तरं पश्यति ॥ १ ॥
Който вижда, че действията (само) се извършват от материалната природа (प्रकृति), той вижда, че Азът (आत्मा) е бездействен.

२. कृष्णस्तस्य लोकस्य पिता माता पितामहो धातास्ति ॥ २ ॥
Кришна е Баща, Майка, Дядо и Създател на този свят.

३. आचार्याः पितरः पुत्राश्च पितामहाः श्वशुरा नप्तरो युद्धायावस्थिताः । एतान्न हन्तुमिच्छामीत्यर्जुनो भगवद्गीतायामुवाच ॥ ३ ॥
„Учителю, бащи, синове, дядовци, тъстове и внуци се застанаха в бой. Тези не искам да убивам!“ — така каза Арджуна в Бхагавадгита.

४. कवयो लब्धपुत्रतायाः पितॄन्मातॄश्च तुष्टुवुः ॥ ४ ॥
Поетите възхваляват бащите и майките за придобиването на бащинство (съответно родителство).

५. भर्त्रा भार्या भर्तव्या । तस्माद्भार्येत्युच्यते ॥ ५ ॥
Съпругата трябва да се издържа от съпруга. Затова тя се нарича „bhāryā“ (тази, която трябва да се издържа).

६. सत्पुत्रः पितृभ्यः पिण्डान्ददाति । पितृभिः पिण्डदानमश्यत एवं च सुखजीवो जीवितुं शक्यते ॥ ६ ॥
Добрият син прави подношения на храна (पिण्ड) на своите предци. Чрез предците се поглъща дарът от храната и така може да се води щастлив живот.

७. भ्रात्रा स्वसा न विवोड्धव्या । भातरि स्वसारं कामयमाने देवाः क्रुध्यन्ति ॥ ७ ॥
Брат не трябва да се жени за сестра си. Ако брат желае сестра си, боговете се гневят.

८. क्थं भर्तुर्भ्रातोच्यते । देवेति भर्तुर्भ्राता वक्तव्यः ॥ ८ ॥
Как се нарича братът на съпруга? Братът на съпруга се обозначава като „девара“ (зет).

९. नप्तॄणां लाभं पितैच्छत् ॥ ९ ॥
Бащата пожелал да придобие внуци.

Ил.: कृष्णस्तस्य लोकस्य पिता माता पितामहो धातास्ति
(Източник на изображението: Подробности)

---

Разказ: Свадьбата на Сита (सीताविवाहः)

पुरा मिथिलायां जनको नाम राजा बभूव । तस्य सुता सीता नाम । सा रूपे शीले चानुपमा बभूव । तां परिणेतुमिछ्हन्तो ऽनेके राजकुमारा जनकाय दूतान्प्रेषयामासुः ॥ जनकस्तु तां वीर्यसम्पन्नाय क्षत्रियकुमाराय दातुमैच्छत् । अतः स तां वीर्येण क्रेतव्यामकल्पयत् । तथा हि — तस्य सकाशे गुरुतरं किमपि धनुरासीत् । य इदं धनुरुद्धृत्यास्मिन्शरं सन्धत्ते स मम सुतां परिणेष्यतीति जनकः प्रतिजज्ञे ॥ तां तस्य प्रतिज्ञां श्रुत्वा शतशो राजकुमाराः समाजग्मुः । परं नैको ऽपि तेषां तद्धनुश्चलयितुमपि शशाक । लङ्काधिपती रावणो ऽपि साटोपं समेत्य सलज्जं प्रतिनिवृत्त इति ज्ञायते ॥ सर्वान्राजकुमारान्प्रतिवृत्तान्विलोक्य को मे दुहितुर्भर्ता भविष्यतीति चिन्तापरो बभूव जनकः । अत्रान्तरे ऽयोध्याधिपतेर्दशरथस्य पुत्रः श्रीरामः सलक्ष्मणो विश्वा्मित्रेण तत्रानीयत । श्रीरामो महर्षेर्विश्वामित्रस्य वचनेन लीलयैव तद्धनुरुद्धृत्य यावत्तस्मिन्बाणमारोपयति तावत्तद्धनुर्द्वेधा भग्नं बभूव ॥

साधु साध्विति श्रीरामस्य वीर्यं प्रशशंसुर्जनाः ॥ जनकस्य राज्ञो हृदयं प्रहृष्टं बभूव । ततः स दशरथादीनानाय्य महता विभवेन सीतरामयोर्विवाहोत्सवं निरवर्तयन् ॥

Превод:
Веднъж в Митхилā живял цар на име Джанака. Той имал дъщеря на име Сита. Тя била необикновена по красота и добродетел. Много принцове, които искали да я оженят, изпращали пратеници при Джанака.

Но Джанака искал да я даде за сила кшатрия-принц. Затова определил, че тя трябва да бъде "изкупена" чрез героична сила. Работата била така: Той притежавал изключително тежък лък. Джанака обещал: "Който вдигне този лък и опъне стрела върху него, ще ожени дъщеря ми."

Когато чули това обещание, принцове пристигнали стотици. Но никой от тях не могъл да помръдне лъка дори малко. Известно е, че даже Равана, владетелят на Ланка, дошъл с високомерие и се върнал срамно. Когато Джанака видял, че всички принцове се върнали, той станал изпълнен с тревога кой ли ще бъде съпътник на дъщеря му. Междувременно Вишвамитра довел Рама, синът на цар Дашарата от Аюдхя, заедно с Лакшмана. По заповед на великия риши Вишвамитра прекрасният Рама вдигнал лъка с лекота. Щом сложил стрела върху него, лъкът се разцепил на две части.

"Добре, добре!" — така възхвалили хората героичната сила на прекрасния Рама.

Сърцето на цар Джанака било изпълнено с радост. После той повикал Дашарата и другите и отпразнувал с голяма пищност сватбата на Сита и Рама.

Ил.: श्रीसीता श्रीरामश्च
(Източник на изображението: Подробности)