Latihan 42

Translate:

१. प्रकृत्यैव यः कर्माणि क्रियमाणानि पश्यति स आत्मानमकर्तरं पश्यति ॥ १ ॥
Dia yang melihat bahwa tindakan dilakukan (sendiri) oleh alam materi (प्रकृति), melihat bahwa Diri (आत्मा) tidak aktif.

२. कृष्णस्तस्य लोकस्य पिता माता पितामहो धातास्ति ॥ २ ॥
Kṛṣṇa is Father, Mother, Grandfather, and Creator of this world.

३. आचार्याः पितरः पुत्राश्च पितामहाः श्वशुरा नप्तरो युद्धायावस्थिताः । एतान्न हन्तुमिच्छामीत्यर्जुनो भगवद्गीतायामुवाच ॥ ३ ॥
"Para guru, ayah-ayah, putra-putra, kakek-kakek, mertua-mertua, dan cucu-cucu telah bersiap untuk pertempuran. Aku tidak akan membunuh mereka!" — demikianlah Arjuna berbicara dalam Bhagavadgītā.

४. कवयो लब्धपुत्रतायाः पितॄन्मातॄश्च तुष्टुवुः ॥ ४ ॥
Poets praised fathers and mothers for attaining fatherhood (respectively, parenthood).

५. भर्त्रा भार्या भर्तव्या । तस्माद्भार्येत्युच्यते ॥ ५ ॥
Istri harus dipelihara oleh suami. Oleh karena itu, ia disebut "bhāryā" (yang dipelihara).

६. सत्पुत्रः पितृभ्यः पिण्डान्ददाति । पितृभिः पिण्डदानमश्यत एवं च सुखजीवो जीवितुं शक्यते ॥ ६ ॥
Seorang putra yang baik mempersembahkan sesajen makanan (पिण्ड) kepada para leluhurnya. Melalui para leluhur, pemberian makanan tersebut dikonsumsi, dan dengan demikian seseorang dapat menjalani kehidupan yang bahagia.

७. भ्रात्रा स्वसा न विवोड्धव्या । भातरि स्वसारं कामयमाने देवाः क्रुध्यन्ति ॥ ७ ॥
A brother must not marry his sister. If a brother desires his sister, the gods become angry.

८. क्थं भर्तुर्भ्रातोच्यते । देवेति भर्तुर्भ्राता वक्तव्यः ॥ ८ ॥
Apa nama saudara dari suami? Saudara laki-laki dari suami harus disebut sebagai "devara" (saudara ipar).

९. नप्तॄणां लाभं पितैच्छत् ॥ ९ ॥
Sang ayah menginginkan kelahiran cucu laki-laki.

Fig.: कृष्णस्तस्य लोकस्य पिता माता पितामहो धातास्ति
(Image source: Details)

---

Erzählung: Sītās Hochzeit (सीताविवाहः)

पुरा मिथिलायां जनको नाम राजा बभूव । तस्य सुता सीता नाम । सा रूपे शीले चानुपमा बभूव । तां परिणेतुमिछ्हन्तो ऽनेके राजकुमारा जनकाय दूतान्प्रेषयामासुः ॥

जनकस्तु तां वीर्यसम्पन्नाय क्षत्रियकुमाराय दातुमैच्छत् । अतः स तां वीर्येण क्रेतव्यामकल्पयत् । तथा हि — तस्य सकाशे गुरुतरं किमपि धनुरासीत् । य इदं धनुरुद्धृत्यास्मिन्शरं सन्धत्ते स मम सुतां परिणेष्यतीति जनकः प्रतिजज्ञे ॥

तां तस्य प्रतिज्ञां श्रुत्वा शतशो राजकुमाराः समाजग्मुः । परं नैको ऽपि तेषां तद्धनुश्चलयितुमपि शशाक । लङ्काधिपती रावणो ऽपि साटोपं समेत्य सलज्जं प्रतिनिवृत्त इति ज्ञायते ॥

सर्वान्राजकुमारान्प्रतिवृत्तान्विलोक्य को मे दुहितुर्भर्ता भविष्यतीति चिन्तापरो बभूव जनकः । अत्रान्तरे ऽयोध्याधिपतेर्दशरथस्य पुत्रः श्रीरामः सलक्ष्मणो विश्वा्मित्रेण तत्रानीयत । श्रीरामो महर्षेर्विश्वामित्रस्य वचनेन लीलयैव तद्धनुरुद्धृत्य यावत्तस्मिन्बाणमारोपयति तावत्तद्धनुर्द्वेधा भग्नं बभूव ॥

साधु साध्विति श्रीरामस्य वीर्यं प्रशशंसुर्जनाः ॥

जनकस्य राज्ञो हृदयं प्रहृष्टं बभूव । ततः स दशरथादीनानाय्य महता विभवेन सीतरामयोर्विवाहोत्सवं निरवर्तयन् ॥

Terjemahan:
Once upon a time, there was a king named Janaka in Mithilā. He had a daughter named Sītā. She was unmatched in beauty and virtue. Many princes who wished to marry her sent envoys to Janaka.

Namun, Janaka bermaksud memberikannya kepada seorang pangeran Kṣatriya yang kuat. Oleh karena itu, ia menetapkan bahwa dia harus "diperoleh" melalui kekuatan heroik. Perkaranya adalah sebagai berikut: Ia memiliki busur yang sangat berat. Janaka berjanji: "Siapapun yang mengangkat busur ini dan memasang anak panah di atasnya akan menikah dengan putriku."

Upon hearing this promise, princes came by the hundreds. Yet not one of them could move the bow even slightly. It is known that even Rāvaṇa, the ruler of Laṅkā, appeared full of arrogance and returned in shame. When Janaka saw that all the princes returned, he became full of worry about who would be the husband of his daughter. Meanwhile, Viśvāmitra led Rāma, the son of King Daśaratha of Ayodhyā, together with Lakṣmaṇa there. At the command of the great Ṛṣi Viśvāmitra, the splendid Rāma lifted the bow with playful ease. As soon as he nocked an arrow, the bow broke into two pieces.

"Bagus, bagus!" — demikian rakyat memuji kekuatan heroik Rāma yang indah.

Hati Raja Janaka sangat gembira. Lalu ia memanggil Daśaratha dan yang lainnya, serta merayakan pernikahan Sītā dan Rāma dengan kemegahan besar.

Fig.: श्रीसीता श्रीरामश्च
(Image source: Details)