Lektion 61

61.1. Deklination der Wurzelnomina auf -ā, -ī, -ū

61.1.1. Nomina radicalia in -ā ad finem तत्पुरुष

Coram terminationibus vocalicis, radix vocalis in casibus infirmis gradum evanidum Ø habet.

Declinatio in genere masculino et feminino idem est.

Paradigma:

विश्वपा m.f. "omne protegens"

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा / आमन्त्रितम्	विश्वपास्	विश्वपौ	विश्वपास्
द्वितीया	विश्वपाम्		विश्वपस्
तृतीया	विश्वपा	विश्वपाभ्याम्	विश्वपाभस्
चतुर्थी	विश्वपे		विश्वपाभ्यस्
पञ्चमी	विश्वपस्
षष्ठी		विश्वपोस्	विश्वपाम्
सप्तमी	विश्वपि		विश्वपासु

61.1.2. Feminine Wurzelnomina auf -ī

Vor vokalischer Endung wird -ī durch -iy ersetzt.

Praeter formationes cum casuum desinentibus regularibus, in dativo, ablativo, genitivo et locativo singularis necnon genitivo plurali quoque formationes secundum exemplar femininum multisyllabicum in -ī (देवी) occurrunt.

Paradigma:

धी f. "Cogitatio"

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा / आमन्त्रितम्	धीस्	धियौ	धियस्
द्वितीया	धियम्
तृतीया	धिया	धीभ्याम्	धीभिस्
चतुर्थी	धिये / धियै		धीभ्यस्
पञ्चमी	धियस् / धिया्स्
षष्ठी		धियोस्	धियाम् / धीनाम्
सप्तमी	धियि / धियाम्		धीषु

Irregulāris: स्त्री f. "femina"

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा	स्त्री	स्त्रियौ	स्त्रियस्
द्वितीया	स्त्रियम् / स्त्रीम्		स्त्रियस् / स्त्रीस्
तृतीया	स्त्रिया	स्त्रीभ्याम्	स्त्रीभिस्
चतुर्थी	स्त्रियै		स्त्रीभ्यस्
पञ्चमी	स्त्रियास्
षष्ठी		स्त्रियोस्	स्त्रीणाम्
सप्तमी	स्त्रियाम्		स्त्रीषु
आमन्त्रितम्	स्त्रि	स्त्रियौ	स्त्रियस्

Fig.: स्त्रियः
(Fons imaginis: Particulæ)

61.1.3. Nomina radicalia in -ī ad finem तत्पुरुष

Ante terminationes vocalicas -ī per -y mutatur, si ei consonans tantum radix affinis præcedit. Si plures ad radicem pertinentes consonantes præcedunt, -ī ante terminationem vocalicam per -iy mutatur.

Declinatio in masculino et feminino idem est.

Irregularity: Compounds ending in -नी "leading" have the ending -ām in the loc. sg. (like देवी):
e.g. ग्रामणी "leading a troop/a village": loc. sg.m.f. ग्रामण्याम्

Paradigms:

शुद्धधी m., f. "Thinking purely"

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा / आमन्त्रितम्	शुद्धधीस्	शुद्धध्यौ	शुद्धध्यस्
द्वितीया	शुद्धध्यम्
तृतीया	शुद्धध्या	शुद्धधीभ्याम्	शुद्धधीभिस्
चतुर्थी	शुद्धध्ये		शुद्धधीभ्यस्
पञ्चमी	शुद्धध्यस्
षष्ठी		शुद्धध्योस्	शुद्धध्याम्
सप्तमी	शुद्धध्यि		शुद्धधीषु

यवक्री m., f. "hordeum emens"

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा / आमन्त्रितम्	यवक्रीस्	यवक्रियौ	यवक्रियस्
द्वितीया	यवक्रियम्
तृतीया	यवक्रिया	यवक्रीभ्याम्	यवक्रीभिस्
चतुर्थी	यवक्रिये		यवक्रीभ्यस्
पञ्चमी	यवक्रियस्
षष्ठी		यवक्रियोस्	यवक्रियाम्
सप्तमी	यवक्रियि		यवक्रीषु

61.1.4. Einsilbige, feminine Wurzelnomina auf -ū

Stirps ante vocalem: -uv

Deklination analog zu den femininen Wurzelnomina auf -ī

Paradigma:

भू f. "terra"

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा / आमन्त्रितम्	भूस्	भुवौ	भुवस्
द्वितीया	भुवम्
तृतीया	भुवा	भूभ्याम्	भूभिस्
चतुर्थी	भुवे / भुवै		भूभ्यस्
पञ्चमी	भुवस् / भुवास्
षष्ठी		भुवोस्	भुवाम्
सप्तमी	भुवि / भुवाम्		भूषु

61.1.5. Nomina radicis in -ū ad finem ⟨tatpuruṣa⟩

Ante terminationes vocalicas -ū per -v mutatur, si ei consonans tantum radix praecedit. Si plures ad radicem pertinentes consonantes praecedunt, -ū ante terminationem vocalem per -uv mutatur.

Declinatio in genere masculino et feminino idem est.

Paradigma:

खलपू m., f. "horreum verrens"

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा / आमन्त्रितम्	खलपूस्	खलप्वौ	खलप्वस्
द्वितीया	खलप्वम्
तृतीया	खलप्वा	खलपूभ्याम्	खलपूभिस्
चतुर्थी	खलप्वे		खलपूभ्यस्
पञ्चमी	खलप्वस्
षष्ठी		खलप्वोस्	खलप्वाम्
सप्तमी	खलप्वि		खलपूषु

Fig.: रथ्याप्वः
काशीपुर
(Fons imaginis: Details)

61.1.6. Declinatio femininum multisyllaborum in -ū

Feminina multisyllaba in -ū analoge ad stipes multisyllabos in -ī (देवी) declinantur, sed in Nom. sg. terminantur -s.

Paradigma:

वधू f. "iuvenis femina, sponsa"

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा	वधूस्	वध्वौ	वध्वस्
द्वितीया	वधूम्		वधूस्
तृतीया	वध्वा	वधूभ्याम्	वधूभिस्
चतुर्थी	वध्वै		वधूभ्यस्
पञ्चमी	वध्वास्
षष्ठी		वध्वोस्	वधूनाम्
सप्तमी	वध्वाम्		वधूषु
आमन्त्रितम्	वधु	वध्वौ	वध्वस्

Fig.: वध्वौ
जोधपुर
(Fons imaginis: Detalia)

61.2. Futurum periphrasticum (लुट्)

Praeter futurum simplex (ऌत्) est etiam futurum periphrasticum (लुट्). Secundum doctrinem grammaticorum indigenarum, adhibetur ut tempus remotum ("post diem currentem") significet, dum futurum simplex tempus proximum ("in die currente") designat. In Sanscrito classico, videtur nullus differentia in usu utriusque futuri fieri.

Formatio:

Futurum periphrasticum formatur coniunctione nominis agentis in -tṛ cum praesente verbi अस् 2. Persona tertia est nomen simplex in numero congruente, sine distinctione generis grammaticalis. In coniunctionibus cum अस्, nomen in omnibus personis et numeris habet formam nominativi singularis in -tā.

Desinentiae futuri periphrastici igitur sunt:

	परस्मैपदम्			आत्मनेपदम्
	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
1. तृतीयः	-tāsmi (-tā + asmi)	-tāsvas	-tāsmas (-tā smas)	-tāhe	-tāsvahe	-tāsmahe
2. मध्यमः	-tāsi	-tāsthas	-tāstha	-tāse	-tāsāthe	-tādhve
3. प्रथमः	-tā	-tārau	-tāras	-tā	-tārau	-tāras

Formis radicis: Radix in genere eandem formam habet ac in futuro simplici. Idem valet de vocali iunctiva -i-.

Exempla:

दा 3U	दातास्मि, दतासि, दाता usw.
भू 1P	भवितास्मि ... भाविता usw.
तुद् 6U	तोत्तास्मि ... तोत्ता usw.
गै 1P	गातास्मि ... गाता usw.

Paradigma:

दा 3U

	परस्मैपदम्			आत्मनेपदम्
	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
1. तृतीयः	दातास्मि	दातास्वस्	दातास्मस्	दाताहे	दातास्वहे	दातास्महे
2. मध्यमः	दातासि	दातास्थस्	दातास्थ	दातासे	दातासथे	दाताध्वे
3. प्रथमः	दाता	दातारौ	दातारस्	दाता	दातारौ	दातारस्

Verbum अस् a radicis nominalis vix unquam separatur.

61.3. Intensivum (Frequentativum) (चर्करीतम्)

Radix prima syllaba consonante incipiens novem primarum praesentium classium intensivum (चर्करीतम्) formare potest; id est: paucis exceptis, radix bisyllaba (e.g. जागृ), radix vocali incipiens, et radix decimae praesentis classis (चुरादिगण) intensivum formare non possunt.

Quod significat Intensivum:

• quod persona vel res semper faciat aut patiatur, quod per radicem exprimitur
  कृ 8U: चेक्रीयते / चर्करीति "semper facit"
  भू 1P: बोभूयते / बोभवीति "saepē est (fit)"

• quod persona vel res intense faciat aut patiatur, quod per radicem exprimitur:
  कृ 8U: चेक्रीयते / चर्करीति "intense facit, fortiter agit"

• apud radices quae motum exprimunt, significat Intensivum motum curvatum:
  व्रज् 1P: वव्रज्यते "in curvaturis vadit" (NON: "saepē vadit")

• apud aliquas radices (enumeratio: Kielhorn, Grammatik § 458b) significat Intensive vituperatio:
  लुप् 6U: लोलुप्यते "male secat"
  सद् 1P: सासद्यते "male se ponit"

Fig.: सर्पो वव्रज्यते ॥
Karnataka = ಕರ್ನಾಟಕ
(Fons imaginis: Detalia)

Formatio Intensive:

Duos formationis typos habet Intensive:

• Intensive Ātmanepada
• Intensive Parasmaipada

Utraque a radice cum forti reduplicatione reduplicata formantur. Utrique significato non differunt. Utraque ad easdem radices formari possunt.

61.3.1. Ātmanepada-Intensivum

Formatio:

radix reduplicata + -ya-

forma radicis: in genere ut in passivo, scilicet plerumque gradu profundo:

Exempla:

स्वप् 2P: Pass. सुप्यते ; Intens. सोषुप्यते
दा 3U: Pass. दीयते ; Intens. देदीयते

Regulae singillatim apud Kielhorn, Grammatica § 461.

Reduplikation: nach den allgemeinen Regeln. Reduplikationsvokal aber: statt a,i,u steht ā, e, o
Exempla:

दा 3U	देदीय-
भू 1P	बोभूय-
कृ 8U	चेक्रीय-
जीव् 1P	जेजीव्य-
शास् 2P	शेशिष्य-
ज्ञा 9U	जाज्ञाय-

Radices formae -a-Nasal in syllaba reduplicativa vocalem non prolongant, sed nasalem repetunt.

exempli gratia यम् 1P: यंयम्य-

In quibusdam radicibus inter vocalem syllabae reduplicativam et consonantem initialem radices -nī- vel -rī- (radicibus quae in intensivo ṛ continent) occurrit).

exempli gratia:
पत् 1P: पनीपत्य-
वृत् 1Ā: वरीवृत्य-

Coniugatio:

• Stema praesentis: ut ātmanepadae classis IV praesentis (दिवादिगण).
• Passivum et caetera tempestatis stemata: si vocalem praecedat -ya- stema intensivi, -ya- per -y- mutatur; si consonantem praecedat -ya-, -ya- omittitur:
  • Passivum praesens: बुध् : बोबुध्यते ; भू : बोभूय्यते
  • Perfectum: periphrasticē: बोबुधाञ्चक्रे ; बोभूयाञ्चक्रे
  • Aoristus: aoristus iṣ (aoristus 5): अबोबुधिष्ट ; अबोभूयिष्ट
  • Futurum: seṭ: बोबुधिष्यते ; बोभूयिष्यते
  • Futurum periphrasticum: बोबुधिता ; बोभूयिता

61.3.2. Parasmaipada-Intensivum

Stamen praesentis (aliae formae valde rarescentes): formatio et coniugatio ut verbum classis praesentis tertiae (जुहोत्यादिगण) cum hoc discrimine, quod vocalis syllabae reduplicativae gradus altus est, atque -a- gradus longus.

In singulari indicativi praesentis necnon 2.3.sg. imperfecti et 3.sg.imperativi inter radicem et terminationem -ī- insertum esse potest. Si hoc -ī- inseritur, vocalis brevis in paenultima positione non guṇari debet.

De reduplicatione cum nasali necnon de insertione -nī- vel -rī- idem valet ac pro intensivo Ātmanepadae. Pro -rī- optio -ri- stare potest.

Paradigma:

भू 1P

Indicativus Praesens (लट्):

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
1. तृतीयः	बोभोमि । बोभवीमि	बोभूवस्	बोभूमस्
2. मध्यमः	बोभोषि । बोभवीषि	बोभूथस्	बोभूथ
3. प्रथमः	बोभोति । बोभवीति	बोभूतस्	बोभुवति

Imperfectum (लङ्):

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
1. तृतीयः	अबोभवम्	अबोभूव	अबिभूम
2. मध्यमः	अबोभोस् । अबोभवीस्	अबोभूतम्	अबोभूत
3. प्रथमः	अबोभोत् । अबोभवीत्	अबोभूताम्	अबोभुवुर्

Imperativus (लोट्):

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
1. तृतीयः	बोभवानि	बोभवाव	बोभवाम
2. मध्यमः	बोभूहि	बोभूतम्	बोभूत
3. प्रथमः	बोभोतु । बोभवितु	बोभूताम्	बोभुवतु

Optativus (विधिलिङ्):

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
1. तृतीयः	बोभूयाम्	बोभूयाव	बोभूयाम
2. मध्यमः	बोभूयास्	बोभूयातम्	बोभूयात
3. प्रथमः	बोभूयात्	बोभूयाताम्	बोभूयुर्

61.4. Denominativa (नामधातु)

Denominativa (नामधातवः) fiunt, contra verba hactenus tractata, non a radice verbalis, sed a nomine. Sunt autem varii formationum typi.

61.4.1. Formatio sine suffixo peculiari, Parasmaipada

Significatio:

persona vel res se habet ut id quod nomine designatur, aut ei similis est.

Coniugatio:

in praesentis stemmate ut verbum primae coniugationis classis (भ्वादिगण). Si substantivum 'farina' vocalem habet, sola finalis vocalis ut radix primae classis tractatur. Finalis -a ante vocalem thematicam cadit. Vocalis ante nasalem finalem correspondenti longae vocali mutatur.

Exemplaria:

कवि m. "Dichter"	कवयति "er verhält sich wie ein Dichter"
भू f. "Erde"	भवति "er verhält sich wie die Erde"
पितृ "Vater"	पितरति "er verhält sich wie ein Vater"
कृष्ण m. Kṛṣṇa	कृष्णति "er verhält sich wie Kṛṣṇa"
माला f. "Kranz"	मालाति "es gleicht einem Kranz"
राजन् m. "König"	राजानति "er verhält sich wie ein König"

61.4.2. Formatio cum suffixo -ya, Parasmaipada

Significatio:

• aliquis id vult, quod a stemmate nominali designatur
• aliquis personam vel rem tractat aut considerat ut id, quod a stemmate nominali designatur

Formatio stemmatis:

ante -ya terminus radicis nominalis subicit mutationes sequentes:

• i, u » ī, ū : कवि » कवीय-
• ṛ » rī : कर्तृ » कर्त्रीय-
• o » av : गो » गव्य-
• o » av : गो » गव्य-
• au » āv : नौ » नाव्य-
• nasalis terminalis cadit, vocalis ante eam posita secundum regulas supra dictas tractatur: राजन् » राजीय-
• alii consonantes finales immutantur

Exempla:

पुत्र m. "Sohn"	पुत्रीयति "er wünscht sich einen Sohn"
कवि m. "Dichter"	कवीयति "er wünscht sich einen Dichter"
गो f. "Kuh"	गव्यति "er wünscht sich eine Kuh"
राजन् m. "König"	राजीयति "er wünscht sich einen König"
विष्णु m. Viṣṇu	विष्णूयति "er behandelt jemanden wie Viṣṇu"
प्रासाद m. "Palast"	प्रासादीयति "er sieht (z.B. seine Hütte) für einen Palast an"

Observa significationem:

तपस् n. "Askese"	तपस्यति "er übt Askese"
नमस् n. "Verehrung"	नमस्यति "er verehrt"

Fig.: किं तपस्यति न वा ?
हरिद्वार
(Fons imaginis: Detalia)

Fig.: बालौ शिवं नमस्यतः ॥
(Fons imaginis: Detalia)

61.4.3. Formatio cum suffixo -kāmya, Parasmaipada

Significatio:

aliquis sibi optat id quod a stemmate nominali designatur

Exempla:

पुत्र m. "Sohn"	पुत्रकाय्म्यति "er wünscht sich einen Sohn"
यशस् n. "Ruhm"	यशस्काम्यति "er wünscht sich Ruhm"

Fig.: यशस्काम्यन्ति
मुंबई
(Fons imaginis: Detalia)

61.4.4. Formatio cum suffixo -sya vel -asya, Parasmaipada

Significatio:

aliquis vehementiter desiderat id quod a radicali nomine significatur.

Exempla:

मधु n. "Mell"	मधुस्यति । मध्वस्यति "vehementer desiderat mell"
अश्व m. "Equis"	अश्वस्यति "(equa) vehementiter desiderat equum"

Fig.: कस्तत्र न मधुस्यति ?
Karli
(Fons imaginis: Detalia)

61.4.5. Formatio cum suffixo -ya, Ātmanepada

Significatio:

aliquis se gerit ut id, vel aequat ei, quod per radicem nominalem designatur.

Formatio:

• terminale -a » -ā
• terminale -ā manet immutatum
• sin aliter, ut ante -ya, Parasmaipada (vide supra 4.2.)
• terminale -as optione » -ā
• stemma femininum plerumque » stemma masculinum

Exempla:

कृष्ण m. Kṛṣṇa	कृष्णायते "er verhält sich wie Kṛṣṇa
यशस् 3 "berühmt"	यशायते । यशस्यते "er verhält sich wie ein Berühmter"
कुमारी f. "Mädchen"	कुमारायते "er verhält sich wie ein Mädchen"

Apud quaedam nomina haec suffixa significant: aliquid fit ut id, vel fit ad id quod per nomen significatur:

sc. उन्मनस् 3 "excitat": उन्मनायते "ille excitatur"

In quibusdam casibus cum hoc suffixa verba aliis significationibus formantur:

Exempla:

दुःख n. "dolor" : दुःखायते "ille sentit dolorem"
शब्द m. "vox" : शब्दायते "ille emittit sonum"

Tabula: श्वानौ शब्दायेते
(Fons imaginis: Detalia)

61.4.6. Formatio cum suffixo -aya, -āpaya

Variae significationes.

Coniugatur ut Causativum.

Exempla:

सत्य 3 "wahr"	स्तयपायति "er erklärt für wahr"
मुण्ड 3 "kahlgeschoren"	मुण्डयति "er schert kahl"

Tab.: भिक्षुर्मुण्डयते ।
Thailand - Regnum Thailandiae
(Fons imaginis: Detalia)

Lista casus dativi, e.g. in:

Tab.:
Anno 1845 - 1878 Professor philologiae indico-orientalis in Universitate Hafniensi
(Fons imaginis: Detalia)

Westergaard, Niels Ludvig <1815-1878>: Radices linguae Sanscritae ad decreta grammaticorum definivit atque copia exemplorum exquisitiorum illustravit / N. L. Westergaard. -- Bonnae ad Rhenum : König, 1841. -- Pp. 335 - 341.

LXXXI.5. Benedictivus (आशीर्लिङ्)

Significatio:

Benedictio

Eruditio:

Parasmaipada:

radix summa + yās + suffix secundarium

e.g. बुध्यासम् "utinam cognoscam!"

Ātmanepada:

(fere) gradus summus radix + sī(y) + desinentia secundaria

aut:

(gradus summus) radix + ै + sī(y) + desinentia secundaria

videlicet:
जि : जेषीय "utinam propter me ipsum vincam!"
बुध् : बोधिषीय "utinam intellegam"

Regulae de forma radicis singillatim apud Kielhorn, Grammatik § 380ff.
Paradigma:

Paradigma:

बुध् "evigilare"

	परस्मैपदम्			आत्मनेपदम्
	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
1. तृतीयः	बुध्यासम्	बुध्यास्व	बुध्यास्म	बोधिषीय	बोधिषीवहि	बोधिषीमहि
2. मध्यमः	बुध्यास्	बुध्यास्तम्	बुध्यास्त	बोधिषीष्ठास्	बोधिषीयास्थाम्	बोधिषीध्वम्
3. प्रथमः	बुध्यात्	बुध्यास्ताम्	बुध्यासुर्	बोधिषीष्ट	बोधिषीयास्ताम्	बोधिषीरन्

Fig.: नववर्षं शुभं भूयात् ॥
Basilica Santa Cruz, Kochi = കൊച്ചി
(Fons imaginis: Detalia)

61.6. Conditionalis (ऌङ्)

Conditionalis (ऌङ्) adhibetur, cum in propositionibus conditionalibus exprimere volumus id quod ut condicio nominatur non esse / fuisse / futurum. Conditionalis in talibus propositionibus tam in conditione quam in principali propositione adhiberi debet.

Exemplum:

सुवृष्टिश्चेदभविष्यत्सुभिक्षमभविष्यत् "Si bene pluerit (aut pluat), copia alimonii erit. (Sed non satis pluuit.)"

Conditio (ऌङ्):

Augmentum + radix futuri simplicis (ऌत्) + desinentia secundaria

id est, ut imperfectum (लङ्) ad radicem futuri.

e.g. अदास्यम् ; अभविष्यम् ; अतोत्स्यम्

Paradigma:

भू "esse, fieri"

	परस्मैपदम्			आत्मनेपदम्
	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
1. तृतीयः	अभविष्यम्	अभविष्याव	अभविष्याम	अभविष्ये	अभविष्यावहि	अभविष्यामहि
2. मध्यमः	अभविष्यस्	अभविष्यतम्	अभविष्यत	अभविष्यथास्	अभविष्येथाम्	अभविष्यध्वम्
3. प्रथमः	अभविष्यत्	अभविष्यताम्	अभविष्यन्	अभविष्यत	अभविष्येताम्	अभविष्यन्त

61.7. Declinatio nominum in -ai, -o, -au

Ante consonantes hihi stocae -ai, -o, -au; ante consonantes -āy, -av, -āv

गो m.f. "bos, vacca" habet stocum variationem. Vide explicationem in singulis apud Thumb-Hauschild § 296/7.

Paradigmata: Kielhorn, Grammatik § 153:

(Fons imaginis: Detalia)

Tab.: हरिद्वारे गावः ॥
(Fons imaginis: Detalia)

61.8. Reliqua pronomina

61.8.1. Pronomina Personalia Dualis

Kielhorn, Grammatik § 177:

(Fons imaginis: Detalia)

Fig.: आवां स्वसारौ ॥
Populus Apatani, Arunachal Pradesh
(Fons imaginis: Detalia)

61.8.2. Pronomen demonstrativum अदस् "ille (remotus)"

Masculinum (पुंस्)

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा	असौ	अमू	अमी
द्वितीया	अमुम्		अमून्
तृतीया	अमुना	अमूभ्याम्	अमीभिस्
चतुर्थी	अमुष्मै		अमीभ्यस्
पञ्चमी	अमुष्मात्
षष्ठी	अमुष्य	अमुयोस्	अमीषाम्
सप्तमी	अमुष्मिन्		अमीषु

Neutrum (नपुंसक)

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा	अदस्	अमू	अमूनि
द्वितीया

Quiesce ut Masculinum

Femininum (स्त्री)

	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा	असौ	अमू	अमूस्
द्वितीया	अमूम्
तृतीया	अमुना	अमूभ्याम्	अमूभिस्
चतुर्थी	अमुष्यै		अमूभ्यस्
पञ्चमी	अमुष्यास्
षष्ठी		अमुयोस्	अमूषाम्
सप्तमी	अमुष्याम्		अमूषु

61.9. Entlassung in den Ozean der Sanskritliteratur: ಶ್ರೀಗಣನಾಥ / श्रीगणनाथ

Postquam cursus Sanskritici confectus est, vereum illud “natandi” in oceano litterarum Sanscriticarum incipit. Quoniam hic oceanus plenus est impedimentis, congruum est hunc novum vitae stadium cum invocatione Gaṇeśae incipere:

Tab.: श्रीगणनाथः
Halebidu (ಹಳೆಬೀಡು), saec. 12./13. p.Chr.
(Fons imaginis: Detalia)

ಶ್ರೀಗಣನಾಥ ಸಿನ್ಧುರವರ್ಣ ಕರುಣಾಸಾಗರ ಕರಿವದನ ಲಮ್ಬೋದರ ಲಕುಮೀಕರ ಅಮ್ಬಾಸುತ ಅಮರವಿನುತ ಲಮ್ಬೋದರ ಲಕುಮೀಕರ ಸಿದ್ಧಚಾರಣ ಗಣಸೇವಿತ ಸಿದ್ಧಿವಿನಾಯಕ ತೇ ನಮೋ ನಮೋ ಲಮ್ಬೋದರ ಲಕುಮೀಕರ ಅಮ್ಬಾಸುತ ಅಮರವಿನುತ ಲಮ್ಬೋದರ ಲಕುಮೀಕರ ಸಕಲವಿದ್ಯಾದಿಪೂಜಿತ ಸರ್ವೋತ್ತಮ ತೇ ನಮೋ ನಮೋ ಲಮ್ಬೋದರ ಲಕುಮೀಕರ ಅಮ್ಬಾಸುತ ಅಮರವಿನುತ ಲಮ್ಬೋದರ ಲಕುಮೀಕर	श्रीगणनाथ सिन्धुरवर्ण करुणासागर करिवदन लम्बोदर लकुमीकर अम्बासुत अमरविनुत लम्बोदर लकुमीकर १ सिद्धचारण गणसेवित सिद्धिविनायक ते नमो नमो लम्बोदर लकुमीकर अम्बासुत अमरविनुत लम्बोदर लकुमीकर सकलविद्यादिपूजित सर्वोत्तम ते नमो नमो लम्बोदर लकुमीकर अम्बासुत अमरविनुत लम्बोदर लकुमीकर १ लकुमीकर ≈ लक्ष्मीकर

śrīgaṇanātha / श्रीगणनाथ a Purandaradāsa (ಪುರಂದರ ದಾಸ) (1484 - 1564)

Compositor et poeta: Purandaradāsa (ಪುರಂದರ ದಾಸ) (1484 - 1564)

Rāga: Malahari (ad मायामाळवगौळ = Māyāmālavagauḷa = ಮಾಯಾಮಾಲವಗೌಳ = மாயாமாளவகௌளை):

• ārohaṇa: s r1 m1 p d1 S

• avarohaṇa: S d1 p m1 g3 r1 s

Tāla: Rūpaka: o |4

Fig.: Melodia, ad c referens, secundum regionem vocis transponi potest.
(Fons imaginis: Detalia)

śrīgaṇanātha / श्रीगणनाथ initium lectionis in musica kannaresica ponit. Vide video: http://www.youtube.com/watch?v=tG91JF-qKIY. -- Accessus die 2009-03-05

Postquam nunc fundamenta Sanskriti didicisti, spero te sicut infantes in video esse: interdum ineptus, sed discendi et scientiae cupidus et cum gaudio in re. Memento usque ad finem vitae tuae "mens principis".

Quod tibi optat tuus Alois Payer

Ofterdingen, 2009-03-09

ॐ

FINIS SANSKRITICORUM CURSUS

lekt6102: [Imaginis fontis: World Bank / Curt Carnemark. -- http://www.flickr.com/photos/worldbank/2241690863/. -- Accessus die 2009-03-06. -- Licentia Creative Commons (Attributio, usus non commercialis, nulla operis mutatio)]

lekt6106: काशीपुर [Imaginis fontis: Sumit. -- http://www.flickr.com/photos/sumit/107861850/. -- Accessus die 2009-03-09. -- Licentia Creative Commons (Attributio, usus non commercialis, simile)]

lekt6107: जोधपुर [Imaginis fontis: thebigdurian. -- http://www.flickr.com/photos/thebigdurian/2200364164/. -- Accessus die 2009-03-09. -- Licentia Creative Commons (Attributio, usus non commercialis, simile)]

lekt6104: Karnataka = ಕರ್ನಾಟಕ [Imaginis fontis: Jessica Rabbit's Flickr. -- http://www.flickr.com/photos/jessicarabbit/179116811/. -- Accessus die 2009-03-08. -- Licentia Creative Commons (Attributio, usus non commercialis, nulla operis mutatio)]

lekt6105: हरिद्वार [Imago fontis: Naresh Dhiman. -- http://www.flickr.com/photos/nareshdhiman/311832594/. -- Accessus die 2009-03-08. -- Licentia Creative Commons (Attributio)]

lekt6103: [Imago fontis: frisse82. -- http://www.flickr.com/photos/frisse82/496195924/. -- Accessus die 2009-03-08. -- Licentia Creative Commons (Attributio, usus non commercialis)]

lekt6109: मुंबई [Imago fontis: FrogStarB. -- http://www.flickr.com/photos/wormtongue/237776303/. --- Accessus die 2009-03-09. -- Licentia Creative Commons (Attributio, usus non commercialis, nulla modificatio)]

lekt6110: Karli [Imago fontis: Makwa. -- http://www.flickr.com/photos/makwa/140499307/. -- Accessus die 2009-03-09. -- Licentia Creative Commons (Attributio, usus non commercialis, nulla modificatio)]

lekt6111: [Imaginis ex technicolorcavalry. -- http://www.flickr.com/photos/technicolorcavalry/155364212/. -- Accessus die 2009-03-09. -- Licentia Creative Commons (Nominatio, simile)]

lekt6113: Thailand - เมืองไทย [Imaginis ex Sailing "Footprints: Real to Reel" (Ronn ashore). -- http://www.flickr.com/photos/12392252@N03/2505961590/. -- Accessus die 2009-03-09. -- Licentia Creative Commons (Nominatio, non commercialis usus, nulla mutatio)]

lekt6112: 1845 - 1878 Professor philologiae indico-orientalis in Universitate Hafniensi

lekt6114: Basilica Santa Cruz, Kochi = കൊച്ചി [Imaginis ex monsieur paradis. -- http://www.flickr.com/photos/zacharyparadis/3189670791/. -- Accessus die 2009-03-09. -- Licentia Creative Commons (Nominatio, non commercialis usus)]

lekt6118: [Imaginis fontis: mckaysavage. -- http://www.flickr.com/photos/mckaysavage/2086490984/. -- Accessus die 2009-03-09. -- Licentia Creative Commons (Attributio)]

lekt6117: Populus Apatani, Arunachal Pradesh [Imaginis fontis: ahinsajain. -- http://www.flickr.com/photos/ahinsajain/3165501187/. -- Accessus die 2009-03-09. -- Licentia Creative Commons (Attributio)]

lekt6101: Halebidu (ಹಳೆಬೀಡು), saec. 12./13. p. Chr. [Imaginis fontis: Quadell / Wikipedia. Licentia GNU FDLicense]::::