🏛️ LA - Latina
🏛️ LA - Latina
Appearance
Lectio 4
4.1. Interrogationes simpliciter supplentes (quaestiones verborum) et responsa
4.1.1. Pronominalia interrogativa et demonstrativa
4.1.1.1. Pronomen interrogativum (praśnārthakasarvanāma n. = प्रश्नार्थकसर्वनामन्)
| Nominativus singularis | Nominativus pluralis | |
|---|---|---|
| Neutrum | kim = किम् | kāni = कानि |
| Masculinum | kas = कस् | ke = के |
| Femininum | kā = का | kās = कास् |
4.1.1.2. Pronominalia demonstrativa (nidarśakasarvanāmāni n. = निदर्शकसर्वनामानि)
| Stemmatum | |||
|---|---|---|---|
| tad = तद् "ille, illa, illud; is, ea, id" (Eo qui memoratur) | etad = एतद् "hic, haec, hoc" (Multum prope ad loquentem) | idam = इदम् "hic, haec, hoc" (Prope) | |
| Nominativus singularis | |||
| Neutrum | tad = तद् | etad = एतद् | idam = इदम् |
| Masculinum | sa, so saḥ = स सो सः | eṣa, eṣo, eṣaḥ = एष एषो एषः | ayam = अयम् |
| Femininum | sā = सा | eṣā = एषा | iyam = इयम् |
| Nominativus pluralis | |||
| Neutrum | tāni = तानि | etāni = एतानि | imāni = इमानि |
| Masculinum | te = ते | ete = एते | ime = इमे |
| Femininum | tās = तास् | etās = एतास् | imās इमास् |
De Nom. sg. masc.:
sa, eṣa (स एष) stat ante omnes sonos praeter breve -a
so, eṣo (सो एषो) stat ante -a, quod cum Avagraha eliditur (cadit)
saḥ, eṣaḥ (सः एषः) stat solum in pausa (fine sententiae, fine versus)
Ut his pronominibus (sarvanāman n.) sententias formare queamus, notitia sequentium regulorum Sandhi necessaria est:
4.1.2. Sandhi finalis -m
Finalis -m ante consonantes per Anusvāra (-ṃ) mutatur. In fine sententiae vel versus et ante vocales -m manet.
4.1.3. Sandhi finalis -e
ante a- -e immutatum manet: initiale a- cum Avagraho eliditur:
e.g. ete + agnayas » ete 'gnayaḥ = एते ऽग्नयः "Haec ignes"Ante alias vocales quam breve a- -e plerumque per -a cum Hiato mutatur. Etiam mutatio per -ay occurrit:
e.g. ime + īśvarās » ima īśvarāḥ = इम ईश्वराः (rarum: imay īśvarāh = इमयीश्वराः) "HI DOMINI"
4.1.4. Sandhi finalis -d
Finalis -m in pausa necnon ante gutturales sordidas (k, kh) et labiales (p, ph) per -t mutatur.
Mutatio ante alias consonantes postea tractabitur. Evita interim tales collisiones sonorum!
4.1.5. Formulae interrogativae
His pronominibus formantur e.g. sequentes formulae interrogativae:
| Singularis | Neutrum | tat kim? /kiṃ tat? तत्किम्, किं तत् etat kim? /kim etat? एतत्किम्, किमेतत् idaṃ kim? / kim idam इदं किम्, किमिदम् | "Quid est hoc?" |
| Masculinum | sa kaḥ? / kaḥ saḥ? स कः, कः सः eṣa kaḥ? / ka eṣaḥ एष कः, क एषः ayaṃ kaḥ? / ko 'yam? अयं कः, को ऽयम् | "Quis est ille?" "Quid est is?" | |
| Femininum | sā kā? / kā sā? सा का, का सा eṣā kā? / kaiṣā? (= kā + eṣā) एषा का, कैषा iyaṃ kā? / keyam? (= kā + iyam) इयं का, केयम् | "Quis est illa?" "Quae est haec?" | |
| Pluralis | Neutrum | tāni kāni? / kāni tāni? तानि कानि, कानि तानि etāni kāni? / kāny etāni? एतानि कानि, कान्येतानि imāni kāni? / kānīmāni? (= kāni + imāni) इमानि कानि, कानीमानि | |
| Masculinum | te ke? / ke te? ते के, के ते ete ke? / ka ete? एते के, क एते ime ke? / ka ime? इमे के, क इमे | ||
| Femininum | tāḥ kāḥ? / kās tāḥ? ताः काः, कास्ताः etāḥ kāḥ? / kā etāḥ? एताः काः, का एताः imāḥ kāḥ? / kā imāḥ? इमाः काः, का इमाः |
Exemplum aliarum quaestionum:
viṣṇuḥ kaḥ? = विष्णुः कः Responsio: viṣṇur īśvaraḥ = विष्णुरीश्वरः. (Hic in sententia nominali subjectum, exempli gratia, ad initium poni potest, ut nexus cum quaestione magis efferatur.)
ANNOTATIO: Responso, quae cum vestris adhuc Sanscriti notitiis ad has quaestiones dare potestis, sane nondem omnibus ex partibus idiomate bono Sanscrito respondent.
4.2. Exercitatio
A) Oraliter cum his verbis quaestiones formate secundum schemata viṣṇuḥ kaḥ (विष्णुः कः) et responsum Sanscrito date:
śruti, śiva, brāhmaṇa, dvija (pluralis), indrāṇī, dhenu, tulādhara, kālidāsa
= श्रुति, शिव, ब्राह्मण, द्विज (बहुवचनम्), इन्द्राणी, धेनु, तुलाधर, कालिदास
B) Ad hanc lectionem quaestiones formate secundum exemplar etat kim (एतत्किम्) et responsum date cum verbis indicatis et pronominibus demonstrativis, exempli gratia eṣa bālaḥ (एष बालः):
(Fons imaginis: Detalia)