Exercitatio 11
A) Versio sententiarum sequentium
१. ऋषिः सत्यं वदति ।
Rishi Vedicus verum loquitur.
२. ब्राह्मणः पुत्रमिच्छति ।
Brahmana filium desiderat.
३. साधुः स्वर्गं गच्छति ।
Sanctus in caelum venit.
४. ब्राह्मणो ऽनृतं न वदतीति स्मृतिः ।
Die Smṛti sagt, dass ein Brahmane keine Unwahrheit spricht.
५. क्षत्रियो ब्राह्मणं धर्मं पृच्छति ।
Ein Kṣatriya fragt den Brahmanen nach dem Dharma.
६. एवं ब्राह्मणो यज्ञेन देवं यजति ।
Ita Brahmana deum sacrificium offert.
७. पुत्रः पापं करोतीति वैश्या मन्यते ।
Vaiśyafemina putat filium suum malum facere.
८. क्षत्रियः क्षत्रियेण सह युध्यते ।
Kṣatriya cum Kṣatriya pugnatur.
९. अधर्मो ऽनृतमिति पुत्रः पापं न करोति ।
Quia mendacium iniuria est, filius nullam iniquitatem committit.
१०. अयं क्षत्रियो धर्मं रक्षति ।
Hic Kṣatriya Dharma custodit.
११. को ऽग्निं यजते ।
Quis ignem (deum Agni) sacrificio veneratur?
१२. स श्रावको बुद्धं धर्मं पृच्छति ॥
Discipulus iste Buddham de doctrina sua interrogat.
B) Sententias A) in passivum vertite
१. ऋषिणा सत्यमुद्यते ।
२. ब्राह्मणेन पुत्र इष्यते ।
३. साधुना स्वर्गो (स्वर्गं) गम्यत इति पुत्रेण पुण्यं क्रियते ।
४. ब्राह्मणेनानृतं नोद्यत इति स्मृतिः ।
५. क्षत्रियेण ब्राह्मणो धर्मं पृच्छ्यते ।
६. एवं ब्राह्मणेन यज्ञेन देव इज्यते ।
७. पुत्रेण पापं क्रियत इति वश्यया मन्यते ।
८. क्षत्रियेण क्षत्रियेण सह युध्यते ।
९. अधर्मो ऽनृतमिति पुत्रेण पापं n क्रियते ।
१०. अनेन क्षत्रियेण धर्मो रक्ष्यते ।
११. केनाग्निरिज्यते ।
१२. तेन श्रावकेण बुद्धो धर्मं पृच्छ्यते ॥
C) In sententiis A), ubi utile est, subiectum, objectum et praedicatum in pluralia vertite
१. ऋषयः सत्यं वदन्ति ।
२. ब्राह्मणाः पुत्रानिच्छन्ति ।
३. साधवः स्वर्गान्गच्छन्तीति पुत्राः पुण्यं कुर्वन्ति ।
४. ब्राह्मणा अनृतं न वदन्तीति स्मृतिः ।
५. क्षत्रिया ब्राह्मणान्धर्मं पृच्छन्ति ।
६. एवं ब्राह्मणा यज्ञेन देवाण्यजन्ति ।
७. पुत्राह् पापं कुर्वन्तीति वैश्या मन्यन्ते ।
८. क्षत्रियाः क्षत्रियैः सह युध्यन्ते ।
९. अधर्मो ऽनृतमिति पुत्राः पापं न कुर्वन्ति ।
१०. इमे क्षत्रिया धर्मं रक्षन्ति ।
११. के (ऽग्निं) ऽग्नीन्यजन्ते ।
१२. ते श्रावका बुद्धं धर्मं पृच्छन्ति ॥
D) Ad sententias ad C) formatas, passivam constructionem formate
१. ऋषिभिः सत्यमुद्यते ।
२. ब्राह्मणैः पुत्रा इष्यन्ते ।
३. साधुभिः स्वर्गा गम्यन्त इति पुत्रैः पुण्यं क्रियते ।
४. ब्राह्मणैरनृतं नोद्यत इति स्मृतिः ।
५. क्षत्रियैर्ब्राह्मणा धर्मं पृच्छ्य्न्ते ।
६. एवं ब्राह्मणैर्यज्ञेन देवा इज्यन्ते ।
७. पुत्रैः पापं क्रियत इति क्षत्रियाभिर्मन्यते ।
८. क्षत्रियैः क्षत्रियैः सह युध्यते ।
९. अधर्मो ऽनृतमिति पुत्रैः पापं न क्रियते ।
१०. एभिः क्षत्रियैर्धर्मो रक्ष्यते ।
११. कैरग्निरिज्यते । कैरग्नय इज्यन्ते ।
१२. तैः श्रावकैर्बुद्धो धर्मं प्र्च्छ्यते ॥
Fig.: केनाग्निरिज्यते ।
(Fons imaginis: Detalia)
Exercitationes Adicionales
A) Vertite in Sanscritum cum constructionibus passivis:
1. Feminae Vaiśyae Brahmanos de Dharma interrogant.
वैश्याभिर्ब्राह्मणो धर्मं पृच्छ्यते ।
2. Magister mantra enuntiat.
गुरुणा मन्त्र उद्यते ।
3. Feminae sanctae in caelum perveniunt.
साध्वीभिः स्वर्ग आप्यते । स्वर्गो ऽश्यते । स्वर्गो गम्यते । स्वर्गं गम्यते ।
4. Ritus vedicus nihil mali agit.
ऋषिणा पापं न क्रियते ।
5. Brahmanae ut sacrificii sacerdotes deam cum sacrificiis colunt.
ब्राह्मनैर्देवीज्यते ।
6. Femina Śūdra in vicum vadit.
शूद्रया ग्रामो गम्यते ।
7. Quis veritatem videt?
केन सत्यं दृश्यते ॥
B)
1. Munera omnium dvijāḥ cum Dvandva indica. Compositum in Sanscrito solve.
इज्याध्ययनदानानि = इज्याध्ययनं दानं च
2. Munera Vaiśyān cum Dvandva indica. Compositum in Sanscrito solve.
कृषिवाणिज्यपाशुपाल्यकुसीदानि = कृषीर्वाणिज्यं (वाणिज्या, वणिज्या) कुसीदं च ।
C) Vertite:
१. श्रवणेन श्रूयते ।
Aures audiunt. Per aures auditur.
२. कर्षकैः कृष्यते ।
Agricolae arant.
३. श्रावकेणेश्वरो नेज्यते ।
Discipulus Buddhicus nulli DOMINO sacrificat.
४. रक्षिक्या गुरू रक्ष्यते ।
Amuletum magistrum tuetur.
५. ब्राह्मणेनानृतं नोद्यते ।
Brahmanus nullam falsitatem enuntiat.
६. शूद्रेतरा ।
Itarā ist eine Śūdrafrau.
७. शिक्षा कल्पो व्याकरणं निरुक्तं छन्दो ज्योतिषमङ्गानि ।
Scientiae auxiliares ad Veda sunt: phonetica, ritus grammatica, lexicon significatio, metrica et calendarium doctrina.
८. आन्वीक्षिकीत्रयीवार्त्तादण्डनीतयो विद्याः ॥
Scientiae sunt: philosophia, Vedicistica oeconomia et politologia.
D) Vertite et in Sanscritum agens, objectum et verbum in plurali pone:
१. फलमश्नुते ।
Fructum accipit.
फलान्यश्नुवन्ते ।
२. गुरुणा सत्यमुद्यते ।
Magister veritatem enuntiat.
गुरुभिः सत्यान्युद्यन्ते ।
३. वैश्यः पशुं लभते ।
Vaiśya pecus accipit.
वैश्याः पशुंल्लभन्ते ।
४. पुत्रः पुण्यं करोति ॥
Filius meus meritum facit.
पुत्राः पुण्यानि कुर्वन्ति ॥
E) Sententias C)1-5 in active constructiones converte.
१. श्रवणं शृणोति ।
२. कर्षkaः कृषन्ति ।
३. श्रावक ईश्वरं न यजते ।
४. रक्षिका गुरुं रक्षति ।
५. ब्राह्मनो ऽनृतं न वदति ॥
Fig.: फलान्यश्नुते
(Fons imaginis: Detalia)