Lectio 19

A) Versa in Sanscritum:

1. Mulier Vaiśya, cuius filius mortuus est, plorat.
यस्या वैश्यायाः पुत्रो मृतः सा रोदिति । (aut: यस्या वैश्यायाः पुत्रो मृतो रोदिति ।)

2. Rāma deo, qui eum custodit, sacrificat.
या देवता रामं रक्षति तां यजते ।

3. Poeta Kṣatriyam, cuius divitias concupiscit, laudat.
यस्य क्षत्रियस्य धनं लुभ्यति तं कविः स्तौति ।

4. Ignis domum viri, qui Agni non colit sacrificio, comburit.
यो नरो ऽग्निं न यजते तस्य गृहमग्निर्दहति ।

5. Vir tigri similis Kṣatriyarum bellatores, qui Rāma victi sunt (Passiv), interficit.
यैः क्षत्रिययोधै रामो जितस्तान्पुरुषव्याघ्रो हन्ति ॥

B) Versa:

येन येन च वातेन
वारिदो वारि मुञ्चति ।
तेन तेन च वातेन
छत्रं वहति पण्डितः ॥१॥
Quo vento nubes aquam dimittere consuevit, eodem vento doctus umbellam suam movet.
(Aequivalens: Sapiens vento navigat. / Sicut ventus, sic vexillum se vertit.)

यो धर्ममर्थं कामं च
यथाकालं निषेवते ।
धर्मार्थकामसंयोगं
सो ऽमुत्रेह च विन्दति ॥२॥
Qui ad tempus rectum religionem (dharma), lucrativam actionem (artha) vel amorem (kāma) colit, is in hoc mundo et in altero mundum cum religione, lucro et amore invenit.

सा भार्या या प्रियं ब्रूते
स पुत्रो यस्तु जीवति ।
स जीवति गुणो यस्य
धर्मो यस्य स जीवति ॥३॥
Haec est uxor eius, quae amorem loquitur,
Hic autem filius est, qui vivit,
Qui vivit, qui virtutem habet,
Qui religionem, ius et morem habet, is vivit.

यस्यार्थास्तस्य मित्राणि
यस्यार्थास्तस्य बान्धवाः ।
यस्यार्थाः स पुमांल्लोके
यस्यार्थाः स हि पण्डितः ॥४॥
Qui divitias habet, is amicos habet,
Qui divitias habet, is cognatos habet,
Qui divitias habet, is in mundo vir est,
Qui enim divitias habet, is doctus est.

Abb.: यस्यार्थास्तस्य मित्राणि
(Fons imaginis: Detalia)