Gyakorlat 57

A) Aorist-transzformációk

Fordítsa le és határozza meg a következő alakokat, valamint alkossa meg a megfelelő aorist formákat. A kausatívok és az s-aoristot képező gyökök kivételével a zárójelben meg van adva az adott aorist osztálya:

Szám.	Alak	Meghatározás / Jelentés	Aorist
१.	पेचिथ	पच् 1U: 2. Sg. Perf. P. (te kertész voltál)	अपाक्षीः
२.	अवक् (३)	वच् 2P: 2. 3. Sg. Impf. P. (te mondtad / ő mondta)	अवोचः / अवोचत्
३.	सोष्यसि	सु 1/2P: 2. Sg. Fut. P. (te szaporodsz)	असौषीः
४.	छिन्दे	छिद् 7U: 1. Sg. Ind. Präs. Ā. (levágom)	अच्छित्सि
५.	कुरुषे	कृ 8U: 2. Sg. Ind. Präs. Ā. (teszel a saját érdekedben)	अकृथाः
६.	आधत्ते	आ-धा 3Ā: 3. Sg. Ind. Präs. Ā. (lehelyezi)	आधित
७.	पद्यते	पद् 4Ā: 3. Sg. Ind. Präs. Ā. (megy)	अपादि
८.	जिगाय	जि 1P: 1. 3. Sg. Perf. P. (megnyertem / ő nyert)	अजैषीत्
९.	जिघ्रामः (१,६)	घ्रा 1P: 1. Pl. Ind. Präs. P. (szagzunk)	अघ्रास्म / अघ्राम
१०.	शासति (२)	शास् 2P: 3. Pl. Ind. Präs. P. (parancsolnak)	अशिषन्
११.	स्तुवे	स्तु 2U: 1. Sg. Ind. Präs. Ā. (dicsérem)	अस्तोषi
१२.	दिग्धे	दिह् 2U: 3. Sg. Ind. Präs. Ā. (keni)	अदिग्ध
१३.	प्लवध्वे	प्लु 1Ā: 2. Pl. Ind. Präs. Ā. (úsztok)	अप्लोढ्वम्
१४.	तस्थिथ (१)	स्था 1P: 2. Sg. Perf. P. (álltál)	अस्थाः
१५.	बिभ्यति	भी 3P: 3. Pl. Ind. Präs. P. (félnek)	अभैषुः
१६.	ततर्प	तृप् 4/6P: 1. 3. Sg. Perf. P. (telített / telítette)	अतार्प्सीत् / अत्राप्सीत्
१७.	जुहुथ	हु 3P: 2. Pl. Ind. Präs. P. (áldoztok)	अहौष्ट
१८.	ऊषुः	वस् 1P: 3. Pl. Perf. P. (lakoztak)	अवात्सुः
१९.	ससर्जिथ	सृज् 6P: 2. Sg. Perf. P. (alkottál)	अस्राक्षीः
२०.	लिल्यिरे	ली 4Ā: 3. Pl. Perf. Ā. (ráborulnak)	अलेषत / अलासत
२१.	अत्याजयम्	त्यज् 1P: 1. Sg. Impf. P. Kaus. (elhagyásra engedtem)	अतित्यजम्
२२.	सिध्यथ (२)	सिध् 4P: 2. Pl. Ind. Präs. P. (a célban vagytok)	असिधत
२३.	निन्य	नी 1U: 2. Pl. Perf. P. (vezettétek)	अनैष्ट
२४.	कर्षन्ति	कृष् 1P: 3. Pl. Ind. Präs. P. (mennek)	अकार्क्षुः / अक्राक्षुः
२५.	अप्रच्छयन्	प्रच्छ् 6P: 3. Pl. Impf. P. Kaus. (kérdezni hagyták)	अपप्रच्छन्

Kép: वारानास्यां गङ्गायामप्लोढ्वम्
(Képmegjelenítés: Részletek)

---

B) Szóhatározások

Határozza meg és fordítsa le a következő alakokat:

Szám.	Alak	Meghatározás / Jelentés
१.	चेलुः	चल् 1P: 3. Pl. Perf. P. (mozgásba jöttek)
२.	जन्तुः	जन्तु m.: Nominativ Singular (a teremtmény, az emberek)
३.	अश्वसीत्	श्वस् 2P: 3. Singular Imperfektum Aktiv (ő fújt)
४.	ज्येष्ठायाः	ज्येष्ठ: Genitívusz / Ablatívus Singular nőnemű (a legjobbak / idősebbek)
५.	संयक्	helyesen (határozószó)
६.	असे	असि m.: Vokativus Singular (kard!)
७.	असि	अस् 2P: 2. Singular Indikativum Jelen idő Aktiv (te vagy)
८.	अचैष्ट	चि 5U: 3. Singular s-Aorisztum Átménő mód (felhalmozta)
९.	अचेष्ट	चि: s-Aorisztum Átménő mód (javítás: s-Aorisztum Átménő mód, mint fent)
१०.	अभग्नम्	अ- + PPP a भञ्ज् 7P: Nominativusz / Akkusztívus Singular középnemű; Akkusztívus Singular nemű (törhetetlen)
११.	भस्म	भस्मन् n.: Nominativusz / Akkusztívus Singular (a hamu)
१२.	हवींषि	हविस् n.: Nominativusz / Akkusztívus / Vokativus Pluralis (az áldozati ajándékok)
१३.	अद्राक्षीः	दृश् 4P: 2. Singular s-Aorisztum Aktiv (láttad)
१४.	शनैः	lassan, fokozatosan (határozószó)
१५.	अपन्थाः	अ-पथ् m.: Nominativusz / Vokativus Singular (a nem-út)
१६.	शत्रुह	शत्रुहन्: Nominativusz / Akkusztívus Singular középnemű (az ellenségölő)
१७.	उदासीne	उदासीन: Lokatívus Singular nemű/középnemű; Vokativus Singular nőnemű; Nominativusz / Akkusztívus / Vokativus Dualis középnemű/nőnemű
१८.	कनीयान्	Komparatívus nemű Nominativus Singular (a kisebb)
१९.	कन्याम्	कन्या nőnemű: Akkusztívus Singular (a lány)
२०.	आरम्	ऋ 1/9P: 1. Singular a-Aorisztum Aktiv (mentem)
२१.	रिपू	रिपु nemű: Nominativusz / Akkusztívus / Vokativus Dualis (a két ellenség)
२२.	अदात्	दा 3U: 3. Singular gyökaorisztum Aktiv (adta)
२३.	आदत्	अद् 2P: 3. Singular Imperfektum Aktiv (evett)
२४.	अवोढ	वह् 1U: 3. Singular s-Aorisztum Átménő mód (utazott); अ-वह्: Vokativus Singular nemű/középnemű
२५.	अवोचम्	वच् 2P: 1. Singular a-Aorisztum Aktiv (beszéltem)
२६.	दिक्	दिश् nőnemű: Nominativus Singular (az irány)
२७.	शुनोः	श्वन् nemű: Genitívusz / Lokatívus Dualis (a kutyák)
२८.	यते	यति nemű: Vokativus Singular; यम् 1P: PPP Lokatívus Singular nemű/középnemű; यत् 1Ā: 1. Singular Indikativum Jelen idő Átménő mód
२९.	येते	यत् 1Ā: 1. 3. Singular Perfektum Átménő mód (vágytam / ő vágyott)
३०.	याते	या 2P: PPP Lokatívus Singular nemű/középnemű; Jelen idői melléknév Aktiv Dativus Singular nemű/középnemű
३१.	चतस्रः	चतुर्: Nominativusz / Akkusztívus / Vokativus Pluralis nőnemű (négy)
३२.	परंपरायै	परंपरा nőnemű: Dativus Singular (a szukcesszió)
३३.	विमलाभ्याम्	विमल: Instrumentális / Dativus / Ablatívus Dualis nemű/nőnemű/középnemű (szennytelen)
३४.	ते	त्वम्: Dativus Genitívusz enklitikus; तद्: Nominativus Pluralis nemű; Nominativusz / Akkusztívus Dualis nőnemű/középnemű
३५.	रजसि	रजस् középnemű: Lokatívus Singular (a fényben)
३६.	रजसी	रजस् középnemű: Nominativusz / Akkusztívus / Vokativus Dualis (a két fény)
३७.	विक्रेढ्वम्	वि-क्री 9Ā: 2. Pluralis Átménő mód Injunktívus s-Aorisztum (adják el!)
३८.	युष्मत्	युष्मद्: Ablatívus Pluralis (tőletek)
३९.	अघम्	अघ középnemű: Nominativusz / Akkusztívus / Vokativus Singular (a rossz); Akkusztívus Singular nemű (a gonosz)
४०.	अभुक्थाः	भुज् 7U: 2. Singular s-Aorisztum Átménő mód (ettél)
४१.	उत्थानाय	उत्थान középnemű: Dativus Singular (a felkelésnek)
४२.	अलुम्पत	लुप् 6U: 2. Pluralis Imperfektum Aktiv / 3. Singular Imperfektum Átménő mód
४३.	अलुपत	लुप् 6U: 2. Pl. a-Aor. P. (ti töröttétek)
४४.	अलुप्त	लुप् 6U: 3. Sg. s-Aor. Ā. (ő eltört)
४५.	अलुप्तम्	अ- + PPP von लुप्: Nom. Akk. Sg. n.; Akk. Sg. m.
४६.	वसिष्ठे	Superl. zu वसुमन्त्: Lok. Sg. m. n.; Vok. Sg. f.; Nom. Akk. Du. n. f.
४७.	वर्षिष्ठे	Superl. zu वृद्ध: Lok. Sg. m. n.; Vok. Sg. f.; Nom. Akk. Du. n. f.
४८.	अक्षैष्म	क्षि 1/5/9P: 1. Pl. s-Aor. P. (mi elpusztítottuk)
४९.	अहृत	हृ 1U: 3. Sg. s-Aor. Ā. (ő megtartotta)
५०.	कामधुग्भिः	कामदुह् f.: Instr. Pl. (kívánságtehéneken)
५१.	अमुत्र	ott (határozószó)
५२.	पत्युः	पति m.: Abl. Gen. Sg. (a férjétől)
५३.	क्षेपीयन्	Komparativ zu क्षिप्र: Vok. Sg. m. (Ó, nagyon gyors!)
५४.	आदिषि	आ-दा 3Ā: 1. Sg. s-Aor. Ā. (én vettem)
५५.	पाणी	पाणि m.: Nom. Akk. Vok. Du. (mindkét kéz)
५६.	अस्प्राक्षम्	स्पृश् 6P: 1. Sg. s-Aor. P. (én érintettem)

Kép: पाणी धूपं कुरुतः ॥
(Képmegjelenítés: Részletek)