Oefening 57

A) Aorist-transformaties

Vertaal en bepaal de volgende vormen en vorm de overeenkomstige aorist-vormen. Behalve bij causatieven en wortels die de s-aorist vormen, staat in haakjes de klasse van de overeenkomstige aorist vermeld:

Nr.	Vorm	Bepaling / Betekenis	Aorist
१.	पेचिथ	पच् 1U: 2. Sg. Perf. P. (jij voerde)	अपाक्षीः
२.	अवक् (३)	वच् 2P: 2. 3. Sg. Impf. P. (jij zei / hij zei)	अवोचः / अवोचत्
३.	सोष्यसि	सु 1/2P: 2. Sg. Fut. P. (jij zult je voortplanten)	असौषीः
४.	छिन्दे	छिद् 7U: 1. Sg. Ind. Präs. Ā. (ik snijd af)	अच्छित्सि
५.	कुरुषे	कृ 8U: 2. Sg. Ind. Präs. Ā. (jij handelt in eigen belang)	अकृथाः
६.	आधत्ते	आ-धा 3Ā: 3. Sg. Ind. Präs. Ā. (hij zet neer)	आधित
७.	पद्यते	पद् 4Ā: 3. Sg. Ind. Präs. Ā. (hij gaat)	अपादि
८.	जिगाय	जि 1P: 1. 3. Sg. Perf. P. (ik zegevierde / hij zegevierde)	अजैषीत्
९.	जिघ्रामः (१,६)	घ्रा 1P: 1. Pl. Ind. Präs. P. (wij ruiken)	अघ्रास्म / अघ्राम
१०.	शासति (२)	शास् 2P: 3. Pl. Ind. Präs. P. (zij bevelen)	अशिषन्
११.	स्तुवे	स्तु 2U: 1. Sg. Ind. Präs. Ā. (ik prijs)	अस्तोषi
१२.	दिग्धे	दिह् 2U: 3. Sg. Ind. Präs. Ā. (hij bestrijkt)	अदिग्ध
१३.	प्लवध्वे	प्लु 1Ā: 2. Pl. Ind. Präs. Ā. (jullie zwemmen)	अप्लोढ्वम्
१४.	तस्थिथ (१)	स्था 1P: 2. Sg. Perf. P. (jij stond)	अस्थाः
१५.	बिभ्यति	भी 3P: 3. Pl. Ind. Präs. P. (zij vrezen)	अभैषुः
१६.	ततर्प	तृप् 4/6P: 1. 3. Sg. Perf. P. (ik / hij verzadigde)	अतार्प्सीत् / अत्राप्सीत्
१७.	जुहुथ	हु 3P: 2. Pl. Ind. Präs. P. (jullie offeren)	अहौष्ट
१८.	ऊषुः	वस् 1P: 3. Pl. Perf. P. (zij woonden)	अवात्सुः
१९.	ससर्जिथ	सृज् 6P: 2. Sg. Perf. P. (jij hebt geschapen)	अस्राक्षीः
२०.	लिल्यिरे	ली 4Ā: 3. Pl. Perf. Ā. (zij leunen aan)	अलेषत / अलासत
२१.	अत्याजयम्	त्यज् 1P: 1. Sg. Impf. P. Kaus. (ik liet verlaten)	अतित्यजम्
२२.	सिध्यथ (२)	सिध् 4P: 2. Pl. Ind. Präs. P. (jullie zijn bij het doel)	असिधत
२३.	निन्य	नी 1U: 2. Pl. Perf. P. (jullie hebt geleid)	अनैष्ट
२४.	कर्षन्ति	कृष् 1P: 3. Pl. Ind. Präs. P. (zij trekken)	अकार्क्षुः / अक्राक्षुः
२५.	अप्रच्छयन्	प्रच्छ् 6P: 3. Pl. Impf. P. Kaus. (zij lieten vragen)	अपप्रच्छन्

Afb.: वारानास्यां गङ्गायामप्लोढ्वम्
(Beeldbron: Besonderhede)

---

B) Woordbepalings

Bepaal en vertaal die volgende vorme:

Nr.	Vorm	Bepaling / Betekenis
१.	चेलुः	चल् 1P: 3. mv. Perf. P. (hulle het begin beweeg)
२.	जन्तुः	जन्तु m.: Nom. sg. (die skepsel, die mense)
३.	अश्वसीत्	श्वस् 2P: 3. sg. Impf. P. (hy het geblaas)
४.	ज्येष्ठायाः	ज्येष्ठ: Gen. Abl. sg. v. (van die beste / oudste)
५.	संयक्	reg (Byw.)
६.	असे	असि m.: Vok. sg. (Swaard!)
७.	असि	अस् 2P: 2. sg. Ind. Präs. P. (jy is)
८.	अचैष्ट	चि 5U: 3. sg. s-Aor. Ā. (hy het opgehoop)
९.	अचेष्ट	चि: s-Aor. Ā. (korreksie: s-Aor. Ā. soos hierbo)
१०.	अभग्नम्	अ- + PPP van भञ्ज् 7P: Nom. Akk. sg. n.; Akk. sg. m. (ongebreek)
११.	भस्म	भस्मन् n.: Nom. Akk. sg. (die as)
१२.	हवींषि	हविस् n.: Nom. Akk. Vok. mv. (die offergawes)
१३.	अद्राक्षीः	दृश् 4P: 2. sg. s-Aor. P. (jy het gesien)
१४.	शनैः	stadig, geleidelik (Byw.)
१५.	अपन्थाः	अ-पथ् m.: Nom. Vok. sg. (die nie-pad)
१६.	शत्रुह	शत्रुहन्: Nom. Akk. sg. n. (die vyand-dodende)
१७.	उदासीne	उदासीन: Lok. sg. m. n.; Vok. sg. v.; Nom. Akk. Vok. Du. n. f.
१८.	कनीयान्	Komparatiewe m. Nom. sg. (die kleiner een)
१९.	कन्याम्	कन्या v.: Akk. sg. (die meisie)
२०.	आरम्	ऋ 1/9P: 1. sg. a-Aor. P. (ek het gegaan)
२१.	रिपू	रिपु m.: Nom. Akk. Vok. Du. (die twee vyande)
२२.	अदात्	दा 3U: 3. sg. Wortel-aor. P. (hy het gegee)
२३.	आदत्	अद् 2P: 3. sg. Impf. P. (hy het geëet)
२४.	अवोढ	वह् 1U: 3. sg. s-Aor. Ā. (hy het gery); अ-वह्: Vok. sg. m. n.
२५.	अवोचम्	वच् 2P: 1. sg. a-Aor. P. (ek het gepraat)
२६.	दिक्	दिश् v.: Nom. sg. (die rigting)
२७.	शुनोः	श्वन् m.: Gen. Lok. Du. (van die twee honde)
२८.	यते	यति m.: Vok. sg.; यम् 1P: PPP Lok. sg. m. n.; यत् 1Ā: 1. sg. Ind. Präs. Ā.
२९.	येते	यत् 1Ā: 1. 3. sg. Perf. Ā. (ek het gestreef / hy het gestreef)
३०.	याते	या 2P: PPP Lok. sg. m. n.; Part. Präs. P. Dat. sg. m. n.
३१.	चतस्रः	चतुर्: Nom. Akk. Vok. mv. v. (vier)
३२.	परंपरायै	परंपरा v.: Dat. sg. (van opeenvolging)
३३.	विमलाभ्याम्	विमल: Instr. Dat. Abl. Du. m. v. n. (vlekkeloos)
३४.	ते	त्वम्: Dat. Gen. enklit.; तद्: Nom. mv. m.; Nom. Akk. Du. v. n.
३५.	रजसि	रजस् n.: Lok. sg. (in die lig)
३६.	रजसी	रजस् n.: Nom. Akk. Vok. Du. (die twee ligtes)
३७.	विक्रेढ्वम्	वि-क्री 9Ā: 2. mv. Ā. Injunkt. s-Aor. (verkoop!)
३८.	युष्मत्	युष्मद्: Abl. mv. (van julle)
३९.	अघम्	अघ n.: Nom. Akk. Vok. sg. (die kwaad); Akk. sg. m. (die bose)
४०.	अभुक्थाः	भुज् 7U: 2. sg. s-Aor. Ā. (jy het geëet)
४१.	उत्थानाय	उत्थान n.: Dat. sg. (vir die opstaan)
४२.	अलुम्पत	लुप् 6U: 2. mv. Impf. P. / 3. sg. Impf. Ā.
४३.	अलुपत	लुप् 6U: 2. mv. a-Aor. P. (julle het gebreek)
४४.	अलुप्त	लुप् 6U: 3. sg. s-Aor. Ā. (hy het gebreek)
४५.	अलुप्तम्	अ- + PPP van लुप्: Nom. Akk. sg. n.; Akk. sg. m.
४६.	वसिष्ठे	Superl. van वसुमन्त्: Lok. sg. m. n.; Vok. sg. v.; Nom. Akk. Du. n. f.
४७.	वर्षिष्ठे	Superl. van वृद्ध: Lok. sg. m. n.; Vok. sg. v.; Nom. Akk. Du. n. f.
४८.	अक्षैष्म	क्षि 1/5/9P: 1. mv. s-Aor. P. (ons het vernietig)
४९.	अहृत	हृ 1U: 3. sg. s-Aor. Ā. (hy het gehou)
५०.	कामधुग्भिः	कामदुह् v.: Instr. mv. (deur wenskoeie)
५१.	अमुत्र	daar (Byw.)
५२.	पत्युः	पति m.: Abl. Gen. sg. (van die eggenoot)
५३.	क्षेपीयन्	Komparatiewe van क्षिप्र: Vok. sg. m. (baie Vinnige!)
५४.	आदिषि	आ-दा 3Ā: 1. sg. s-Aor. Ā. (ek het geneem)
५५.	पाणी	पाणि m.: Nom. Akk. Vok. Du. (albei hande)
५६.	अस्प्राक्षम्	स्पृश् 6P: 1. sg. s-Aor. P. (ek het aangeraak)

Afb.: पाणी धूपं कुरुतः ॥
(Beeldbron: Besonderhede)