Mësimi 51

51.1. उपपद-Kompozita

उपपद-Kompozita (उपपद n. "fjalë shoqëruese") janë तत्पुरुष me një emër veprimi si pjesë e dytë, i cili shfaqet vetëm si pjesë e dytë e kompozitave, por jo si fjalë e pavarur. उपपद formohen me कृत्-sufikset

• -Ø
• -a
• -t

që formohen. Ato janë emra agjentivi, d.m.th., ato tregojnë një agjens (कर्तृ), i cili kryen veprimin e shënuar nga rrënja bazë.

Kompozita të tilla nuk shpjegohen nga komentuesit vendas përmes kombinimeve emëruese, por me anë të formave verbale:

Shembuj:

सुखकरः = सुखं करोतीति सुखकरः कुलघ्नः = कुलम्हन्तीति कुलघ्नः

Shembuj:

a) कृत्-sufiks -Ø

-नी 3 "duke udhëhequr" p.sh. सेनानी m. "udhëheqës i ushtrisë" (सेना f. "ushtri")

-भुज् 3 "duke shijuar, duke ngrënë" p.sh. भूमिभुज् m. "mbret" (भूमि f. "tokë")

-विद् 3 "duke ditur" p.sh. धर्मविद् 3 "duke njohur Dharma-n"

Fig.: भूमिभुज् ज्ञानेन्द्र वीर बिक्रम शाह, नेपालस्यान्तिमो राजा (2001 - 2008)
(Burimi i imazhit: Detaje)

b) कृत्-sufiks -t

-कृत् 3 "duke bërë" p.sh.

कुलक्षयकृत् 3 "duke shkaktuar shkatërrimin e familjes"

पापकृत् 3 "duke bërë të keqe, kriminel"

-जित् 3 "duke fituar", p.sh.

शत्रुजित् 3 "duke fituar mbi armiqtë"

पुरुजित् 3 "duke fituar mbi shumë" (पुरु 3 "shumë, bollshëm")

-भृत् 3 "duke mbajtur" p.sh. भूमिभृत् m. "mbret"

Fig.: पापकृत् भरतपुर, राजस्थान
(Burimi i imazhit: Detaje)

c) Sufiksi -कृत्-a

-ग 3 "duhet (në, te)" (me të ngjarë rrënja gā, formë thelbësore g + a) p.sh. खग 3 "duhet" m. "pëllumb, yll lundrues" (ख n. "vrimë, hapësirë 'ajrore'")

-घ्न 3 "duhet" p.sh. कुलघ 3 "vrasës familjesh"

-ज 3 (jña » jā » formë thelbësore j + a) "duhet nga, i lindur në" p.sh. आत्मज "bir"

-ज्ञ 3 "i ditur" (jñ-a) p.sh. सर्वज्ञ 3 "i ditur gjithçka"

-द 3 "duhet" (d-a) p.sh. वारिद m. "re" (वारि n. "ujë")

-प 3 "duhet" (p-a) p.sh. द्विप m. "elefant (duhet dy herë)"

-प 3 "duhet" (p-a) p.sh. भूप "duhet tokën = mbret"

-स्थ 3 "duhet në, i vendosur në" (sth-a) p.sh. गृहस्थ m. "menaxher, babai i shtëpisë"

-कर 3 "duhet, bën" p.sh. सुखकर 3 "duhet fat"

-स्मर 3 "duhet" p.sh. जातिस्मर 3 "duhet lindje të mëparshme"

Fig.: द्विपो द्विर्पिबति : हस्तेन च मुखेन च नेपाल
(Burimi i imazhit: Detaje)

51.2. Deklinimi i rrënjëve që përfundojnë me një konsonant të thjeshtë (përveç nazalit, gjysmëzërit, -s)

Rrënjët që përfundojnë me një konsonant të thjeshtë (përveç nazalit, gjysmëzërit, -s) nuk kanë ndryshim rrënje. Deklinimi bëhet plotësisht rregullisht duke i shtuar fundet e rastit të rregullt.

E vetmja mosrregullsht: në Nom., Akk., Vok. Neutrum, një nazal futet para fundit të rrënjës.

51.2.1. Fjalë që përfundojnë me një konsonant të mbyllur jo-palatal

Vlen rregullat e zakonshme të ndryshimit fonetik, d.m.th.

• në fund të fjalës qëndron përkatësisht konsonanti i mbyllur jo-aspiruar dhe i paasor
• para -su të Lokativit Plural, fundi i fjalës fillimisht zëvendësohet nga konsonanti përkatës i mbyllur jo-aspiruar dhe i paasor, pastaj ndodhin ndryshimet përkatëse fonetike
• para konsonantit të asoruar, fundi i fjalës zëvendësohet nga konsonanti përkatës i mbyllur jo-aspiruar dhe i asoruar.

Shembuj:

शत्रुजित् 3 "që mposht armiqit"

Mashkullore, Femënore:

Singular:

Nom.Vok. शत्रुजित् (śatrujit + s)
Akk. शत्रुजितम्

Plural:

Nom.Akk.Vok. शत्रुजितस्
Instr. शत्रुजिद्भिस्
Lok. शत्रुजित्सु

Neutrale

Singular Nom.Akk.Vok. शत्रुजित्
Plural Nom.Akk.Vok. शत्रुजिन्ति

सुयुध् 3 "që lufton mirë"

Singular.Nom.Vok.m.f.n. सुयुत्
etj.

Paradigmat e plota te Kielhorn, Gramatikë faq. 16ff.

51.2.2. Fjalë që përfundojnë me një konsonant të mbyllur palatal (c, ch, j), ś, ṣ

Para një fundi që fillon me zanor, fundi i stërgjyshit mbetet i pandryshuar.

Para fundeve të tjera vlen:

• -c dhe -j në fund zëvendësohen me k dhe stërgjyshi trajtohet më pas sikur të përfundonte me -k
• në disa fjalë (lista te Kielhorn, Gramatikë faq. 18), -j në fund zëvendësohet me -ṭ
• -ch në fund zëvendësohet me -ṭ
• -ś dhe -ṣ në fund zëvendësohen me -ṭ, përveç disa përjashtimesh. Në rastet e përjashtimit, -ś dhe -ṣ zëvendësohen me -k

d.m.

• -c » -k
• -ch » -ṭ
• -j » -k ose -ṭ
• -ś » -ṭ ose -k
• -ṣ » -ṭ ose -k

Shembuj:

सत्यवाच् 3 "duke folosur të vërtetën" (बहुव्रीहि)

Mashkulor, Femënor:

Njëjës:

Nom.Vok. सत्यवाक्
Akk. सत्यवाचम्
Instr. सत्यवाचा

Shumës:

Instr. सत्यवाग्भिस्
Lok. सत्यवाक्षु

Neutër

Njëjës Nom.Akk.Vok. सत्यवाक्
Shumës Nom.Akk.Vok. सत्यवाञ्चि

शेषभुज् 3 "duke ngrënë mbetje ushqimi"

Mashkulor, Femënor:

Njëjës:

Nom.Vok. शेषभुक्
Akk. शेषभुजम्

Shumës:

Instr. शेषभुग्भिस्
Lok. शेषभुक्षु

Neutër

Njëjës Nom.Akk.Vok. शेषभुक्
Shumës Nom.Akk.Vok. शेषभुञ्जि

परिव्राज् m. "malësor"

Mashkulor, Femënor:

Njëjës:

Nom.Vok. परिव्राट्
Akk. परिव्राजम्

Shumës:

Instr. परिव्राड्भिस्
Lok. परिव्राट्सु

Fig.: परिव्राट् पुष्कर
(Burimi i imazhit: Detaje)

51.2.3. Fjalë me rrënjë -h

Para fundeve që fillojnë me zanore, -h mbetet i pandryshuar.

Para fundeve të tjera

• zakonisht -h zëvendësohet me -ḍh
• nëse rrënja bazë fillon me d-, atëherë -h zëvendësohet me -gh. Po ashtu për disa fjalë të tjera, në mënyrë opsionale ose detyruese (përmbledhje te Kielhorn, Gramatikë §80,2)
• (në fundin e emrit të rrënjës, -h zëvendësohet me -dh)

Pas këto zëvendësime, rrënja trajtohet më tej sikur të përfundonte në -ḍh, -gh ose -dh.

Shihni paradigmën te Kielhorn, Grammatik, f. 20f.

Shembuj:

गुह् 3 "duke fshehur"

Mashkullore, Femënore:

Njëjës:

Nom.Vok. घुट् (Ligji i dissimilimit të aspiratës së Grassmann-it: गुढ् + s)
Akk. गुहम्

Shumës:

Instr. घुड्भिस्
Lok. घुट्सु

द्रुह् "duke dëmtuar, duke urrejtur" (opsionale -ḍh/-gh)

Mashkullore, Femënore:

Njëjës:

Nom.Vok. ध्रुट् । ध्रुक्
Akk. द्रुहम्

Shumës:

Instr. ध्रुड्भिस् । ध्रुग्भिस्
Lok. ध्रुट्सु । ध्रुक्षु

51.3. Sandhi për h- në fillim të fjalës

Para h- në fillim të fjalës, një konsonant i mëparshëm bllokues zëvendësohet nga përputhshmëria e tij me një konsonant të zëshëm jo-aspirat dhe h- në fillim të fjalës zëvendësohet nga përputhshmëria e tij me një konsonant të zëshëm aspirat:

तत् + हि » तद्धि वाक् + हि » वाग्घि परिव्राट् + हि » परिव्राड्ढि

51.4. Sandhi për ch- në fillim të fjalës

ch- në fillim të fjalës pas një zanori të shkurtër, pas मा "jo" dhe pas आ "për" zëvendësohet nga cch-:

न + छिन्दति » न च्छिन्दति

51.5. -ch- brenda fjalës

Brenda fjalës, -ch- pas të gjithë zanoreve zëvendësohet nga -cch-:

p.sh. छिद् » चिच्छेद

51.6. Listë fjalësh

अजिन n.: Lëkurë antilope, veçanërisht lëkura e antilopecës së zezë (Antilope hirsute : Antilope cervicapra L. ). Fillimisht gjendej në të gjithë kontinentin indian nga Punjab dhe Sind deri në Bengal dhe nga Nepal në Kanyakumari (Kepi Comorin) (Tamil: கன்னியாகுமரி) Shihni:

Gjitarët e botës së Walker-it / Ronald M. Nowak. -- 6. ed. -- Baltimore [u.a.] : Johns Hopkins Univ. Pr., 1999. -- 2 vëllime. -- ISBN 0-8018-5789-9. -- Vëllimi 2. -- Fq. 1193f.

Fig.:
(Burimi i imazhit: Detaje)

अतिथि m.: mysafir

अभ्यन्तर 3: brenda, më i afërt ; m. anëtari më i afërt, vendas

अरण्य n.: pyll i egër, pyll

ऋतु m.: proces periodik, stinë, periudhë kohe, menstruacion, kohë kur gruaja është e pjellshme dhe ka të drejtën për bashkimit me burrin e saj.

Për ऋतु shih Manu III, 45-48: sipas kësaj ऋतु zgjat 16 ditë (sipas përkthimit alternativ: 20 ditë) nga fillimi i menstruacionit mujor, gjatë katër ditëve të para pas fillimit të rrymës është i ndaluar marrëdhënia seksuale (sipas përkthimit alternativ: gjatë tetë ditëve të para (4 + 4)), ashtu siç është e ndaluar edhe në ditën e 11. (d.m.th. të 15.) dhe të 13. (d.m.th. të 18.). Gruaja mbart djem në ditët çift, vajza në ditët tek. Për pjesën e mëposhtme supozohet një ऋतु gjithsej 16 ditë (jo përkthimi alternativ), siç bëjnë edhe shumica e komenteve vendase, dhe kjo do të thotë se ka qenë mendimi dominues.

Meqenëse ovulimi ndodh 14 ditë para fillimit të menstruacionit mujor, me këtë përcaktim të periudhës së pjellshme fertiliteti është pothuajse "i garantuar" për një interval menstruacionesh nga 19 deri në 30 ditë. Ditët e ndaluara (e 11-ta dhe e 13-a) përmirësojnë mundësinë për marrëdhënie seksuale në ditën e 12-të dhe të 14-të, d.m.th. rrisin probabilitetin e konceptimit në një cikël prej 28 ditësh (jetëgjatësia e spermatozoidëve në trupin e gruas është rreth 3 ditë). Këto përcaktime janë si një zbatim pozitiv i metodës Knaus-Ogino.

Fig.: ऋतुः
(Burimi i imazhit: Detaje)

एकत्र Adv.: në një vend

जटा f.: nyje flokësh (trajta e flokëve të ashketit)

Fig.: जटा ऋषिकेश
(Burimi i imazhit: Detaje)

तुल्य 3: i barabartë, i krahasueshëm (तृतीयया)

तरय 3 (f.: तरयी): tripartit, i përbërë nga tre pjesë

प्राणान्तिक 3 (f.: -ī): vdekjeprurës, që sjell vdekjen, i përjetshëm

बाह्य 3: jashtë, i vendosur jashtë, i huaj

भिक्षा f.: almosë e kërkuar, ushqim i kërkuar

मार्यादा f.: kufi

शिष् 7P शिनष्टि : të braktisë, të lërë pas

Perf.II शिशेषे, शिशिषुर्
Fut. शेक्ष्यति
Pass. शिष्यते
Kaus. शेषयति
PPPशिष्ट
Absol. -शिष्य

शिष् + वि 7P विशिनष्टि : dallon

Pass. विशिष्यते : dallon nga (पञ्चम्या, तृतीयया), më i mirë se (पञ्चम्या, तृतीयया), më i miri në mes të (षष्ठ्या, सप्तम्या)

समान 3: i njëjtë, i barabartë, i ngjashëm ; m.: bashkëmoshatar

स्व 3: i veti, i tij (imri, yt etj.) Flektuar si सर्व. Në Abl.Lok.sg.m.n dhe në Nom.pl.m mund të flektohet edhe si देव:

Abl.sg.m.n स्वस्मात् । स्वात्
Lok.sg.m.n. स्वस्मिन् । स्वे
Nom.pl.m स्वे । स्वास्

गर्ह् 1Ā गर्हते 10P गर्हयति : të qortoj, të kritikoj

Perf I जगर्हे
Fut. गर्हिष्यते
PPP गर्हित

पिशित n.: (i përgatitur) mish

Fig.: पिशितम्
Kolkata = কলকাতা
(Burimi i imazhit: Detaje)

उपहार m.: Ofertë, sakrificë, dhuratë

मधु n.: Mel, pije e ëmbël, ver meli (ver nga mjalti)

Fig.: मधु
Pallati i Qytetit, उदयपुर
(Burimi i imazhit: Detaje)

मांस n.: Mish

मृगया f.: Gjuetia

Fig.: मृगया
Gjueti me चीता (Acinonyx jubatus venaticus) Gujarat = ગુજરાત, 1812
(Burimi i imazhit: Detaje)

शिवा f.: (fem.) Çakalli (çakalli i artë = Canis aureus)

Fig.: शिवा
Canis aureus, Sanctuary Kalatop Khajjiar
(Burimi i imazhit: Detaje)

रुत n.: Zhurmë, ulërimë

कौशिक m.: Hule

Fig.: कौशिकः
Hule Brahma (Athene brama), Mahesana = મહેસાણા
(Burimi i imazhit: Detaje)

शकुनि m.: Pëllumb, shpend

श्वन् m.: Qen

rrënjë e fortë श्वान्
rrënjë e dobët para zanore सुन्
rrënjë e dobët para konsonante श्व

Fig.: श्वा लिङ्गं च
Karnataka = ಕರ್ನಾಟಕ
(Burimi i imazhit: Detaje)

परिचित 3: i njohur, i zakonshëm

अटवी f.: Pyll

शून्य 3: i zbrazët, shkret

आपान(क) n.: Pijackëri, festë pijeje

Fig.: आपानकम् जोधपुर
(Burimi i imazhit: Detaje)

क्रूर 3: i egër, mizor

दिह् 2U देग्धि, दिग्धे : lyj, vesh

Perf. II दिदेह
Fut. धेक्ष्यति
Pass. दिह्यते
Kaus. देहयति
PPP दिग्ध

विष n.: Helm

Fig.: मूषिकाविषाणि
Bangalore = ಬೆಂಗಳೂರು
(Burimi i imazhit: Detaje)

भुजंग m.: gjarpër

Fig.: भुजंगः
Zinxhir viper (Daboia russelii), Bangalore = ಬೆಂಗಳೂರು
(Burimi i imazhit: Detaje)

सायक m.: shigjetë

उत्साद m.: shkatërrim

कलत्र Neutër: grua, femër

बन्दी f.: e burgosur, plaçkë lufte

योषित् f.: vajzë e re, vajzë

शार्दूल m. = व्याघ्र m.

रुधिर n.: gjak

अर्चन n. अर्चना f. = पूजा f.

बलि m.: tatim, dhuratë, tribut

मणि m.: xhevahir

Fig.: मणिः
Diamanti Hope nga Guntur = గుంటూరు, sot Muzeu Kombëtar i Historisë Natyrore Smithsonian, Washington DC
(Burimi i imazhit: Detaje)

वन n.: pyll

मद m.: gjithashtu "lëngje dëshirie" të një elefanti (në Musht)

Fig.: मदः
(Burimi i imazhit: Detaje)

राग m.: gjithashtu: ngjyrë, ngjyrë e kuqe

कालन n.: pyll

खन् 1U खनति : gërmoj

Perf. चखान, चखने
Fut. खनिष्यति
Kaus. खानयति
PPP खात
Absol खनित्वा । खात्वा

चिन्त् 10 चिन्तयति : mendoj, meditoj

शबर .: emër i vetëm i një fisit jo-arian

51.7. Ushtrim përkthimi

१. कौटिलीयार्थशास्त्र १, ३, ९ - १२ आश्रमधर्मः गृहस्तस्य स्वधर्माजीवस्तुल्यैरसमानार्षिभिर्वैवाह्यमृतुगामित्वं देवपित्रातिथिपूजा भृत्येषु त्यागः शेषभोजनं च ।९। ब्रह्मचारिणः स्वाध्यायो ऽग्निकार्याभिषेकौ भैक्षाव्रतित्वमाचार्ये प्राणान्तिकी वृत्तिस्तदभावे गुरुपुत्रे सब्रह्मचारिणि वा ।१०। वानप्रस्थस्य ब्रह्मचर्यं भूमौ शय्या जाटाजिनधारणमग्निहोत्राभिषेकौ देवतापित्रतिथिपूजा वन्यश्चाहारः ।११। प्रव्राजकस्य जितेन्द्रियत्वमनारम्भो निष्किंचनत्वं सङ्गत्यागो भैक्षाव्रतमनेकत्रारण्ये च वासो बाह्याभ्यन्तरं च शौचम् ॥१२॥

Explanation: -अभिषेकौ Nom.Acc.Voc.Dual.masc. (Dualdvandva)

२. कौटिलीयार्थशास्त्र १, ३, १६ - १७ On the necessity of respecting the वर्नाश्रमधर्म

तस्मात्स्वधर्मं भूतानाम् राजा न व्यभिचारयेत् ।स् स्वधर्मं संदधानो हि प्रेत्य चेह च नन्दति ॥१६॥ व्यवस्थितार्यमर्यादः कृतवर्णाश्रमस्थितिः । त्रय्याभिरक्षितो लोकः प्रसीदति न सीदति ॥१७॥

३. बाण (7th cent. CE): कादम्बरी ed. K.P. Parab, 1896, p. 65ff.: Reflections of the parrot वैशम्पायन on the life of a hunter:

आसीच्च मे मनसि -- अहो मोहप्रायमेतेषां जीवितं साधुजनगर्हितं च चरितम् । तथा हि । पुरुषपिशितोपहारे धर्मबुद्धिः , अहारः साधुजनगर्हितो मधुमांसादिः , श्रमो मृगया , शास्त्रं शिवारुतम् , समुपदेष्टारः सद्सतां कौशिकाः , प्रज्ञा शकुनिज्ञानम् , परिचिताः श्वानः , राज्यं शून्यास्वटवीषु , आपानकमुत्सवः , मित्राणि क्रुरकर्मसाधनानि धनूंषि , सहाया विषदिग्धमुखा भुजंगा इव सायकाः , गीतमुत्सादकारि मुग्धमृगाणाम् , कलत्राणि बन्दीगृहीताः परयोषितः , क्रूरात्मभिः शार्दूलैः सह संवासः , पशुरुधिरेण देवतार्चनम् , मांसेन बलिकर्म , चौर्येण जीवनम् , भूषणानि भुजंगमणयः , वनकरिमदैरङ्गरागः , यस्मिन्नेव कानने निवसन्ति तदेवोत्ख्यातमूलमशेषतः कुर्वत इति चिन्तयत्येव मयि शबरसेनापतिः समुपाविशत् ॥ ४. Commentary of the भानुचन्द्र (16th cent.) on the preceding section of the कादम्बरी (this exercise should be translated under the guidance of a teacher. If such is not available, it may be skipped)

आसीच्चेति । मे मम मनसि चित्त आसीद्बभूव । खेद इति शेषः । तदेव दर्शयति -- अहो इत्यादिना । अहो इत्याश्चर्ये । एतेषां भिल्लानां जीवितं प्राणितं मोहो ऽज्ञानं प्रायं प्रचुरं यत्र तादृशम् । चः पुनरर्थे । चरितमाचरणं साधुजनैः सज्जनजनैर्गर्हितं निन्दितम् । तदेव विशेषतो दर्शयति -- तथा हीति । पुरुषेति । पुरुषस्य पुंसो यत्पिशितं मांसं तस्य य उपहारो भगवत्यै नैवेद्यदर्शनं तस्मिन्धर्मबुद्धिः श्रेयोधीः । आहार इति । आहारः प्रत्यवसानं साधुजनैर्गर्हितो निन्दितो मधुमांसादिर्मधुः मद्यं माक्षिकं वा । मांसं प्रतीतम् । ते आदौ यस्येति बहुव्रीहिः । आदिशब्दात्कन्दादिपरिग्रहः । श्रम इति । श्रमः शक्तिसाधनायासो मृगयाखेटकः । शास्त्रमिति । शिवा सृगाली तस्य रुतं शब्दितं शास्त्रमुच्चस्वरवेदपाठः । प्रबोधजनकत्वसाम्यात्तदुपमानम् । सदिति । सदसतां शुभाशुभानां समुपदेष्टारो बोधकाः कौशिका उलूकाः । प्रज्ञेति । शकुनयः पत्त्रिणस्तेषां स्थूलमहत्त्वादिना ज्ञानं तदेव प्रज्ञा विवेकबुद्धिः । परीति । श्वानः सारमेयाः परिचिता विश्वासपालत्राणि । राज्यमिति । शून्यासु जनरहितासु विन्ध्याटवीषु राज्यं स्वामित्वम् । आपानकेति । उत्सवः संतुष्टिकार्यं तदेवापानमेवापानकम् । स्वार्थे कः । पानगोष्ठिका । मित्राणीति । क्रूरं यत्कर्म तत्साधनानि तद्धेतुभूतानि धनूंष्येव चापान्येव मित्राणि सहृदः । हितचिन्तकानीति यावत् । सहाया इति । विषेण दिग्धं मुखमाननं येषामेवंविधाः सायका बाणास्त एव सहाया इष्टकार्यकर्तृत्वात्साहाय्यकारिणः । क इव । भुजंगाः सर्पा इव । एतेषां विषदिग्धमुखत्वं स्वाभाविकम् । तेषामौपाधिकमिति भावः । गीतमिति । मुग्धा अनभिज्ञा ये मृगा हरिणास्तेषामुत्साहकारि स्तब्धताविधायि गीतं गानम् । कलत्रेति । परयोषितो ऽन्यस्त्रिय एव बन्दी ग्रहकस्तद्रूपत्वेन गृहीताः स्त्रीकृताः कलत्राणि स्वपत्न्यः । क्रूरेति । क्रूरात्मभिर्दुष्टात्मभिः शार्दुलैश्चित्रकैः समं संवासः सहावस्थानम् । पश्वेति । पशवो महिषास्तेषां रुधिरेण रक्तेन देवतार्चनं देवपूजनम् । मांसेनेति । मांसेन पिशितेन बलिर्हन्तकरस्तत्कर्म तत्कृत्यम् । चौर्येणेति । चौर्येण परद्रव्यापहारेण जीवनं प्राणधारणम् । भूषणनीति । भूषणान्याभरणानि भुजंगमणयः सर्परत्नानि । पर्वतवासित्वात्तेषां ते सुलभा इति भावः । वनेति । वनकरिणामरण्यहस्तिनां मदैर्दानवारिभिरङ्गरागो विलेपनम् । यस्मिन्निति । अनिर्दिष्टनामनि कानने वने निवसन्ति निवासं कुर्वन्ति तदेव काननमशेषतः समग्रत उत्खातमुत्पाटितं मूलं मध्यभागो यस्यैवंभूतं कुर्वते विदधत इति पूर्वोक्तप्रकारेण मयि चन्तयति ध्यायति सत्येव ... ॥