Harjoitus 22

A) Muodosta ja käännä absolutiivi seuraaville verbeille:

1. आप् — आप्त्वा (sen jälkeen, kun hän on saavuttanut)
2. प्राप् — प्राप्य (sen jälkeen, kun hän on saavuttanut)
3. समास् — समास्य (sen jälkeen, kun hän on asettunut)
4. आस् — आसित्वा (sen jälkeen, kun hän on istunut)
5. समि — समित्य (sen jälkeen, kun hän on kokoontunut)
6. संस्कृ — संस्कृत्य (sen jälkeen, kun hän on valmistanut/pyhittänyt)
7. कृ — कृत्वा (sen jälkeen, kun hän on tehnyt)
8. गम् — गत्वा (sen jälkeen, kun hän on mennyt)
9. उपगम् — उपगत्य / उपगम्य (sen jälkeen, kun hän on lähestynyt)
10. जि — जित्वा (sen jälkeen, kun hän on voittanut)
11. विजि — विजित्य (sen jälkeen, kun hän on voittanut)
12. तन् — तत्वा (sen jälkeen, kun hän on jännittänyt)
13. दह् — दग्ध्वा (sen jälkeen, kun hän on polttanut)
14. उपदिश् — उपदिश्य (sen jälkeen, kun hän on ohjeistanut)
15. नी — नीत्वा (sen jälkeen, kun hän on johtanut)
16. पच् — पक्त्वा (sen jälkeen, kun hän on keittänyt)
17. उपपद् — उपपद्य (sen jälkeen, kun hän on astunut lähelle)
18. पा १ — पीत्वा (sen jälkeen, kun hän on juonut)
19. प्रच्छ् — पृष्ट्वा (sen jälkeen, kun hän on kysynyt)
20. बुध् — बुद्ध्वा (sen jälkeen, kun hän on tunnistanut)
21. सम्बुध् — सम्बुध्य (sen jälkeen, kun hän on herännyt tietämykseen)
22. भज् — भक्त्वा (sen jälkeen, kun hän on jakanut)
23. भू — भूत्वा (sen jälkeen, kun hän on tullut)
24. प्रभू — प्रभूय (sen jälkeen, kun hän on syntynyt)
25. मन् — मत्वा (sen jälkeen, kun hän on tarkoittanut)
26. मुच् — मुक्त्वा (sen jälkeen, kun hän on vapauttanut)
27. विमुच् — विमुच्य (sen jälkeen, kun hän on päästänyt irti)
28. मृ — मृत्वा (sen jälkeen, kun hän on kuollut)
29. यज् — ईष्ट्वा (sen jälkeen, kun hän on uhrautunut)
30. लभ् — लब्ध्वा (sen jälkeen, kun hän on saanut)
31. उपलभ् — उपलभ्य (sen jälkeen, kun hän on havainnut)
32. वच् — उक्त्वा (sen jälkeen, kun hän on puhunut)
33. प्रवच् — प्रोच्य (sen jälkeen, kun hän on julistanut)
34. वद् — उदित्वा (sen jälkeen, kun hän on puhunut)
35. प्रवद् — प्रोद्य (sen jälkeen, kun hän on sanonut esiin)
36. हन् — हत्वा (sen jälkeen, kun hän on surmannut)

B) Käännä ja ratkaise sanskritinkieliset yhdyssanat:

१. अन्नं पक्त्वा ब्राह्मणदास्यत्ति ॥१॥
(ब्राह्मणस्य दासी)
Pappien palvelijakeittiö keitti ruokaa ja syö nyt.

२. इष्टदेवतापूजां कृत्वेन्द्रादिदेवान्सद्ब्राह्मणाः स्तुवन्ति ॥२॥
(इष्टाया देवताया पूजां । इन्द्र आदिर्येषां तान्देवान् । सन्तो ब्राह्मणाः)
Hyvät brahmanit kunnioittivat henkilökohtaista jumaluuttaan ja ylistävät nyt Indria ja muita jumalia.

३. प्रस्थाय रामः सपुत्रः सद्गुरुश्रवणार्थेन ब्राह्मणग्रामं गच्छति ॥३॥
(पुत्रेण सह । सतो गुरोः श्रवणार्थेन । ब्राह्मणानां ग्रामम्)
Rāma on lähtenyt poikansa kanssa ja kävelee brahmanikyliin kuullakseen hyvää mestaria.

४. अनिष्ट्वा नरो भगवद्भक्तिमात्रेणापि मोक्षमाप्नोति ॥४॥
Vaikka hän ei olisi koskaan uhrautunut, ihminen saa vapautuksen yksinomaan antautumalla kunnioitettavalle (Kṛṣṇa).

५. गृहगर्भं प्रविश्य ब्राह्मणपुत्रमुपस्थाय क्षत्रियशूरो वक्ति ॥५॥
(गृहस्य गर्भम् । ब्राह्मणस्य पुत्रम् । क्षत्रिय एव शूरः)
Kṣatriya-sankeri astuu talon sisälle, asettuu nöyrässä asennossa brahmanin pojan eteen ja puhuu.

६. सम्बुध्य दुःखाद्यार्यसत्यानि प्रोच्य सुगतो मोक्षमार्गेण नरान्नयति ॥६॥
(दुःखमादिर्येषां तान्यार्याणि सत्यानि । सुष्टु गतः । मोक्षस्य मार्गेण)
Buddha (Sugata) on noussut valaistumiseen, on julistanut kärsimyksen totuuden ja muut jalot totuudet, ja johtaa nyt ihmisiä vapautumisen polulla.

७. मन्त्रं विस्मृत्य यजन्यज्ञदोषं करोति ॥७॥
(यज्ञस्य दोषम्)
Koska uhraaja on unohtanut säkeen, hän tekee uhrivirheen.

८. धनं प्राप्य बुद्धमार्गभिक्षवो दुष्यन्ति ॥८॥
(बुद्धस्य मार्गो मार्गो येषां ते भिक्षवः)
Kun munkit, jotka kulkevat Buddhan tietä, saavat rahaa, he pilaantuvat.

९. अनार्यशत्रुभिः संगत्य नरसिंहा विजयन्ते ॥९॥
(अनार्यैः शत्रुभिः । नराः सिंहा इव)
Leijonanvoimaiset miehet ovat kohdanneet viholliset, jotka eivät ole āryoja, ja voittavat täydellisesti.

१०. पुण्यं कृत्वा सत्यमेवोदित्वा नरो नरकं नोपपद्यते ॥१०॥
Kun ihminen on tehnyt ansioita ja puhunut vain totuutta, hän ei joudu mihinkään helvettiin.

Kuv: धनं प्राप्य बुद्धमार्गभिक्षवो दुष्यन्ति
(Kuv lähde: Yksityiskohdat)

---

Passiivilauseet

C) Muuta yllä olevista lauseista (paitsi lauseet 8 ja 10) passiivilauseita:

१. अन्नं पक्त्वा ब्राह्मणदास्याद्यते ॥

२. इष्टदेवतापूजां कृत्वेन्द्रादिदेवाः सद्ब्राह्मणैः स्तूयन्ते ॥

३. प्रस्थाय रामेण सपुत्रेण सद्गुरुश्रवणार्थेन ब्राह्मणग्रामं गम्यते ॥

४. अनिष्ट्वा नरेण भगवद्भक्तिमात्रेणापि मोक्ष आप्यते ॥

५. गृहगर्भं प्रविश्य ब्राह्मणपुत्रमुपस्थाय क्षत्रियशूरेणोच्यते ॥

६. सम्बुध्य दुःखाद्यार्यसत्यानि प्रोच्य सुगतेन मोक्षमार्गेण नरा नीयन्ते ॥

७. मन्त्रं विस्मृत्य यजता यज्ञदोषः क्रियते ॥

९. अनार्यशत्रुभिः संगत्य नरसिंहैर्विजीयते ॥