Latihan 35
[A] Bentuklah bentuk sempurna yang sesuai untuk bentuk-bentuk kata kerja berikut:
| Present / Imperfect | Perfect |
|---|---|
| १. गायन्ति | जगुः |
| २. स्मरन्ति | सस्मरुः |
| ३. एष्यति | इयाय |
| ४. गच्छन्ति | जग्मुः |
| ५. कुरुते | चक्रे |
| ६. नेष्यन्ते | निन्यिरे |
| ७. जायते | जज्ञे |
| ८. जानाति | जज्ञौ |
| ९. संस्करोति | सञ्चस्कार |
| १०. पुनीते | पुपुवे |
| ११. बिभ्यति | बिभ्युः |
| १२. पिपुरति | पपरुः / पुपूरुः |
| १३. दत्ते | ददे |
| १४. यजन्ते | ईजिरे |
| १५. भजन्ति | भेजुः |
| १६. वक्ति | उवाच |
| १७. अदधुः | दधुः |
| १८. बिभ्रते | बभ्रिरे |
| १९. मरिष्यन्ति | मम्रुः |
| २०. अशक्नुवन् | शेकुः |
| २१. अवदन् | ऊदुः |
| २२. अपिबत् | पपौ |
| २३. अपान् | पपुः |
| २४. अलभत | लेभे |
| २५. अहन् | जघान |
| २६. मन्यन्ते | मेनिरे |
| २७. अक्रामन् | चक्रमुः |
| २८. अशृण्वन् | शुश्रुवुः |
| २९. मिमते | ममिरे |
| ३०. अपद्यत | पेदे |
| ३१. सुनोति | सुषाव |
| ३२. अतिष्ठत् | तस्थौ |
| ३३. पतिष्यन्ति | पेतुः |
| ३४. अपचत् | पपाच |
| ३५. अजहुः | जहुः |
| ३६. धक्ष्यन्ति | देहिरे |
| ३७. स्तौति | तुष्टाव |
| ३८. तनुते | तेने |
| ३९. अचरत् | चचार |
| ४०. जुह्वति | जुहुवुः |
| ४१. अहरत् | जहार |
B) Translate:
१. एकस्मिन्नेव काले क्षत्रियो महान्यष्टुमुपचक्रमे । तस्य यज्ञपशुमिन्द्रो जहार । प्रनष्टे तु पशौ दुर्ब्राह्मणः क्षत्रियमब्रवीत् । पशुर्हृतः क्षत्रियस्य दुर्नयादिति ॥१॥
Para wanita Brahman memasak ghee untuk pengorbanan. Sementara para wanita Brahman sedang memasak, para Brahmen menyiapkan tanah kurban. Kemudian, para Kṣatriya berkorban kepada Śiva dan dewa-dewain lain sebagai pelindung kurban, dan para Brahmen melaksanakan pengorbanan (atas nama mereka).
४. अर्हन्तः कुलबन्धनं बिभिदुर्लोभं च क्रोधं च मोहं च रुरुधुः सत्यं प्रजज्ञुर्दुःखान्मुक्ता मोक्षसुखमापुः ॥४॥
Dulu kala, seorang Kṣatriya agung memulai pengorbanan. Indra menculik (mengambil) hewan kurbannya. Namun, ketika hewan itu menghilang, seorang Brahman jahat berbicara kepada Kṣatriya tersebut: "Hewan itu menghilang karena perilaku buruk sang Kṣatriya."
२. रामो ऽपुत्र आस । स पुत्रमियेष न तु लेभे । तस्माद्देवानीजे ब्रह्मचर्यादिव्रतानि च चकार । देवा रामस्येष्टिं शुश्रुवू रामाय चेष्टपुत्रं ददुः ॥२॥
Para Arhat telah memutuskan ikatan keluarga, mengakhiri keserakahan, kebencian, dan kebingungan, menyadari kebenaran, dan — terbebas dari penderitaan — mencapai kebahagiaan pembebasan.
४. अर्हन्तः कुलबन्धनं बिभिदुर्लोभं च क्रोधं च मोहं च रुरुधुः सत्यं प्रजज्ञुर्दुःखान्मुक्ता मोक्षसुखमापुः ॥४॥
३. ब्राह्मण्यो यज्ञाय घृतं पेचुः । ब्राह्मणीषु पचन्तीषु ब्राह्मणा यज्ञस्थानं सञ्चस्करुः । ततः क्षत्रियाः शिवादिदेवानीजिरे ब्राह्मणाश्चेजुः ॥३॥
Syntaktische Variation (Perfekt zu Imperfek)
[C0] C) Ubahlah kalimat-kalimat dari latihan B) dengan mengganti bentuk lampau sempurna (perfects) menjadi bentuk lampau tidak lengkap (imperfeks):
१. एकस्मिन्नेव काले क्षत्रियो महान्यष्टुमुपाक्रामत । तस्य यज्ञपशुमिन्द्रो ऽहरत् ॥
२. रामो ऽपुत्र आसीत् । स पुत्रमैच्छन्न त्वलभत । तस्माद्देवानयजत ब्रह्मचर्यादिव्रतानि चाचरत् । देवा रामस्येष्टिमशृण्वन्रामाय चेष्टपुत्रमददुः ॥
३. ब्राह्मण्यो यज्ञाय घृतमपचन् । ब्राह्मणीषु पचन्तीषु ब्राह्मणा यज्ञस्थानं समस्कुर्वन् । ततः क्षत्रियाः शिवादिदेवानयजन्त ब्राह्मणाश्चायजन् ॥
४. अर्हन्तः कुलबन्धनमभिन्दंल्लोभं च क्रोधं च मोहं चारुन्धन्सत्यमजानन्दुःखान्मुक्ता मोक्षसुखमाप्नुवन् ॥
Fig.: ब्राह्मणीषु पचन्तीषु ...
(Image source: Details)