Lecția 14

Traduceți următoarele proverbe și învățați-le pe de rost:

निचो वदति न कुरुते
वदति न साधुः करोत्येव ॥१॥
Cine este de rang inferior, nu vorbește și nu acționează; cine este bun, nu vorbește, ci acționează.

शीलं नरस्य भूषणम् ॥२॥
Virtutea este podoaba omului.

सत्येन जनानां सुखं भवति ॥३॥
Prin adevăr, oamenii capătă fericire.

पापा नराः स्वर्गं न लभन्ते ॥४॥
Oamenii răi nu ajung în cer.

सत्यं लोकस्य दीपः ॥५॥
Adevărul este lumina lumii.

A) Formați genitivul singular și plural pentru următoarele cuvinte. Dați sensul și genul cuvintelor:

१. अनृत : n. Neadevăr — अनृतस्य अनृतानाम्

२. ऋषि : m. înțelept vedic — ऋषेः ऋषीणाम्

३. पाद : m. picior — पादस्य पादानाम्

४. बुद्धि : f. cunoaștere — बुद्धेः (बुद्ध्याः) बुद्धीनाम्

५. गुरु : m. maestru — गुरोः गुरूणाम्

६. स्वर्ग : m. cer — स्वर्गस्य स्वर्गाणाम्

७. नगर : n. oraș — नगरस्य नगराणाम्

८. धेनु : f. vacă — धेनोः (धेन्वाः) धेनूनाम्

९. द्विज : m. de-două-ori-născut — द्विजस्य द्विजानाम्

१०. मुक्ता : f. cea răscumpărată — मुक्तायाः मुक्तानाम्

११. विद्या : f. știință, cunoaștere — विद्यायाः विद्यानाम्

१२. वर्ण : m. stare, castă — वर्णस्य वर्णानाम्

१३. द्विजाति : 3 de-două-ori-născut — द्विजातेः (द्विजात्याः) द्विजातीनाम्

१४. रूप : n. formă — रूपस्य रूपाणाम्

१५. प्रतिग्रह : m. primire — प्रतिग्रहस्य प्रतिग्रहाणाम्

१६. सोढ : 3 a suporta — सोढस्य सोढायाः सोढानाम्

१७. नायिका : f. iubită — नायिकायाः नयिकानाम्

१८. साध्वी : f. sfântă — साध्व्याः साध्वीनाम्

१९. अग्नि : m. foc — अग्नेः अग्नीनाम्

२०. वैश्या : f. femeie vaișya — वैश्यायाः वैश्यानाम्

२१. लोक : m. lume, oameni — लोकस्य लोकानाम्

२२. उक्ति : f. vorbă, spusă — उक्तेः (उक्त्याः) उक्तीनाम्

२३. शत्रु : m. dușman — शत्रोः शत्रूणाम्

२४. सुखवन्त् : 3 fericit — सुखवतः (सुखवत्याः) सुखवताम् (सुखवतीनाम्)

२५. पुत्रवती : f. o femeie cu unul sau mai mulți fii — पुत्रवत्याः पुत्रवतीनाम्

२६. जल : n. apă — जलस्य जलानाम्

२७. मार्ग : m. drum — मर्गस्य मर्गाणाम्

२८. मोक्ष : m. eliberare, mântuire — मोक्षस्य मोक्षाणाम्

२९. शूद्रा : f. femeie șudră — शूद्रायाः शूद्राणाम्

३०. अन्न : n. mâncare, hrană — अन्नस्य अन्नानाम्

३१. साधु : m. sfânt — साधोः साधनाम्

३२. नीति : f. conducere, ghidare — नीत्याः नीतीनाम्

३३. योध : m. luptător, soldat — योधस्य योधानाम्

३४. सत्यवन्त् : 3 adevărat — सत्यवतः (सत्यवत्याः) सत्यवताम् (सत्यवतीनाम्)

३५. लाभ : m. profit, câștig — लाभस्य लाभानाम्

३६. मोह : m. confuzie, orbire — मोहस्य मोहानाम्

३७. गति : f. mers, scop — गतेः (गत्याः) गतीनाम्

३८. प्रश्न : m. întrebare — प्रश्नस्य प्रश्नानाम्

३९. सृष्टि : f. creație — सृष्तेः (सृष्ट्याः) सृष्टीनाम्

४०. नेत्र : n. ochi — नेत्रस्य नेत्राणाम्

४१. गुरुता : f. stăpânire, maestrie — गुरुतायाः गुरुतानाम्

४२. ईश्वर : m. DOMNUL — ईश्वरस्य ईश्वराणाम्

४३. कारण : n. cauză — कारणस्य कारणानाम्

४४. कृत : 3 făcut — कृतस्य (कृतायाः) कृतानाम्

४५. धर्मवन्त् : 3 drept, religios — धर्मवतः (धर्मवत्याः) धर्मवताम् (धर्मवतीनाम्)

४६. युद्ध : 3 combatut — युद्धस्य (युद्धायाः) युद्धानाम्

४७. दर्शन : n. Vedere, aparență — दर्शनस्य दर्शनानाम्

४८. धातु : m. Element, rădăcină verbală — धातोः धातूनाम्

४९. गूढा : f. una ascunsă — गूढायाः गूढानाम्

५०. ईष्टा (2 sensuri): f. una dorită, una jertfită — इष्टायाः इष्टानाम्

५१. उदित : 3 spus — उदितस्य (उदितायाः) उदितानाम्

५२. इदम् : 3 acesta — अस्य (अस्याः) एषाम् (आसाम्)

५३. किम् : 3 ce — कस्य (कस्याः) केषाम् (कासाम्)

B) Traduceți:

१. ब्राह्मणस्य पुत्रो ब्राह्मण्या ग्रामं गतः । (2 posibilități)
Fiul brahmanului a mers în satul brahmanei. Fiul brahmanului a mers în sat împreună cu brahmana.

२. यज्ञस्याग्निनान्नं दग्धम् ।
Focul jertfei a ars mâncarea.

३. बुद्धः स्तयस्य बुद्ध्या मुक्तः ।
Buddha a fost eliberat prin cunoașterea adevărului.

४. अधर्मो ऽनृतस्य वदनमित्यृषयो वदन्ति ।
Sfinții vedici spun că a vorbi minciună este nedrept.

५. नरा देवानां यज्ञैर्न मुच्यन्ते ।
Oamenii nu sunt eliberați prin jertfe către zei.

६. बलवन्तः क्षत्रियाः शत्रूणां धनवन्ति नगराणि जयन्ति ।
Kṣatriyas puternici cuceresc orașele bogate ale inamicilor.

७. कवेरुक्तिं शृण्वन्ति ।
Ei aud versul poetului.

८. कविर्देव्याः कृतं वदti ।
Poetul relatează fapta zeiței.

९. द्विजाः पशोर्लाभमिच्छन्ति ।
Doborâții de două ori doresc să obțină vite.

१०. रामः पुण्यवतो गुरोर्मन्त्रस्य स्मरति ।
Rāma își amintește de mantra maestrului virtuos.

११. अयं बालः कस्याः पुत्रः ।
Al cui (f.) fiu este acest băiat?

१२. केषामिमानि गृहाणि ।
Cui îi aparțin aceste case?

१३. कस्यान्नमनेनर्षिणेष्टम् ।
Al cuiă mâncare a jertfit acest sfânt vedic?

Fig.: नायकश्च नायिका च
(Sursa imaginii: Detalii)