Lezione 35

35.1. Tipo di Perfetto III: Radice forte grado allungato/grado pieno

Formazione:

radice forte:

• 3.sg.P: grado allungato
• 2.sg.P: grado pieno
• 1.sg.P: grado pieno o grado allungato a scelta

radice debole: vedi sotto i sottotipi

35.1.1. Tipo di Perfetto IIIa: Radice forte grado alto/lungo, radice debole grado basso

Formazione:

radice debole: grado basso

Si forma da radici dei tipi:

• (Consonante)-(Consonante) - i/ī/u/ū
• (Consonante) - ṛ

Davanti a desinenza vocalica iniziale viene sostituito:

• -i/-ī con -iy
• -u/-ū con -uv
• -ṛ con r
  Esempi:

Radice	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
इ 2P	इयाय iy-ai + a	ईयुर् i + iy + ur
नी 1U	निनाय	निन्युर् ni-nī + ur	निन्ये	निन्यिरे
स्तु 2U	तुष्टाव tu + stau + a	तुष्टुवुर् tu + stuv-ur	तुष्टुवे	तुष्टुविरे
पू	पुपाव pu-pau + a	पुपुवुर् pu-puv-ur	पुपुवे	पुपुविरे
कृ	चकार	चक्रुर् ca-kr-ur	चक्रे	चक्रिरे

35.1.2. Tipo III del Perfetto: Radice forte grado alto/lungo, radice debole grado alto

Formazione:

radice debole: grado alto

È formato da radici dei tipi:

• (Consonante)-(Consonante)-ṝ
• Consonante-Consonante-ṛ (cioè radici in -ṛ, quando ne precedono più consonanti)
  Esempi:

Radice	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
पॄ 3P	पपार	पपरुर्
स्मृ 1P	सस्मार	सस्मरुर्
संस्कृ 8U	सञ्चस्कार sam + ca-skār-a	सञ्चस्करुर्	सञ्चस्करे	सञ्चस्करिरे

35.2. Perfetto Tipo IV: Radici con -ā / -āi

Formazione:

stema forte:

• 3./1. sg. P Perfetto termina con -au
• 2. sg. P : grado alto -ā o grado basso -i

stema debole:

• prima di consonante: grado basso -i
• prima di vocale: grado basso Ø

Si forma da radici con -ā / -āi

Esempio:

Radice	3. sg. Perf. P. 1. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
दा 3U	ददौ	ददुर् da-d-ur	ददे	ददिरे da-d-i-re

35.3. Tipo V del Perfetto: Radici Consonante-a-Consonante

Formazione:

stema forte:

• 3.sg.P: grado allungato
• 2.sg.P: grado alto
• 1.sg.P: grado alto o grado allungato, a scelta

stema debole: vedi sottotipi

Si forma da radici del tipo (Consonante)-Consonante-a-Consonante

35.3.1. Tipo di Perfetto Va: radice debole grado profondo

Formazione:

radice debole: grado profondo

Viene formato, tra le altre, dalle radici:

• गम्
• हन्
• जन्
• वच्
• वद्
• यज्
  Esempi:

Radice	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
गम् 1P	जगाम	जग्मुर् ja-gm-ur
हन् 2P	जघान ja-ghān-a	जघ्नुर्
जन् 4Ā			जज्ञे ja-jñ-e	जज्ञिरे
वच् 2P	उवाच	ऊचुर् u + uc-ur
वद् 1P	उवाद	ऊदुर्	ऊदे	ऊदिरे
यज् 1U	इयाज	ईजुर् i + ij-ur	ईजे	ईजिरे

35.3.2. Tipo di Perfetto Vb: radice debole, contrazione (tipo e)

Formazione:

radice debole: nessuna reduplicazione. Sostituzione della -a- della radice con -e-
(per la spiegazione, vedere Thumb-Hauschild 1,2 pag. 286f.)

È formato da radici con -a- tra due consonanti semplici, la cui consonante iniziale nella sillaba di reduplicazione non viene modificata (cioè la cui consonante iniziale non è un gutturale, un aspirato o h).
Esempio:
Esempio:

Radice	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
पच् 1U	पपाच	पेचुर्	पेचे	पेचिरे

35.3.3. Tipo di Perfetto Vc: Radici Consonante-a-Consonante. Debole stemma grado alto

Formazione:

stemma debole: grado alto

Viene formato da tutte le altre radici con la vocale media -a-, cioè radici con la vocale media -a-

• che iniziano con due consonanti
• che iniziano con gutturale
• che iniziano con aspirata
• che iniziano con h

a condizione che non appartengano al Tipo di Perfetto Va.

Esempio:

Radice	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
क्रम् 1U	चक्राम	चक्रमुर्	चक्रमे	चक्रमिरे

35.4. Elenco di parole

नश् 4P नश्यति : perdersi, andare perduto, scomparire

Vb Perf. ननाश, नेशुर्
Fut. नशिष्यति । नङ्क्ष्यति
Caus. नाशयति
PPP नष्ट

नश् + प्र 4P प्रणश्यति** : scomparire, perdersi, andare perduto

क्रम् 1U क्रामति, 4P क्राम्यति : procedere, andare

Vc Perf. चक्राम, चक्रमुर्
Fut. क्रमिष्यति
Pass. क्रम्यते
Caus. क्रमयति
PPP क्रान्त
Inf. क्रमितुम्
Assol. क्रमित्वा । क्रन्त्वा । क्रान्त्वा

Fig.: क्रामन्ति
Persone che camminano, Senegal. [Fonte immagine: Curt Carnemark / World Bank. CC BY-NC-ND]
(Fonte dell'immagine: Dettagli)

गै 1P गायति (gai + a-ti): cantare, recitare in tono cantilenante, annunziare in discorso poetico

Perf. IV जगौ, जगुर्
Fut. गास्यति
Pass. गीयते
Caus. गापयति
PPP गीत
Inf. गातुम्

da ciò:
गीता f.: canto, canzone

Fig.: जगुः
Musicisti del tempio Kaadu Malleswara Temple Bangalore. [Fonte immagine: Samuelraj / Flickr. CC BY-NC]
(Fonte dell'immagine: Dettagli)

35.5. Esercizio

A) Formare le corrispondenti forme del Perfetto per le seguenti forme verbali:

1. गायन्ति
2. स्मरन्ति
3. एष्यति
4. गच्छन्ति
5. कुरुते
6. नेष्यन्ते
7. जायते
8. जानाति
9. संस्करोति
10. पुनीते
11. बिभ्यति
12. पिपुरति
13. दत्ते
14. यजन्ते
15. यजन्ते irregolare, secondo il tipo Vb!
16. वक्ति
17. अदधुः
18. बिभ्रते
19. मरिष्यन्ति
20. अशक्नुवन्
21. अवदन्
22. अपिबत्
23. अपान्
24. अलभत
25. अहन्
26. मन्यन्ते
27. अक्रामन्
28. अशृण्वन्
29. मिमति

Fig.: मिमति
Mercato a Vadaseri, Tamil Nadu. [Fonte immagine: kifo / Flickr. CC BY-SA]
(Fonte dell'immagine: Dettagli)

30. अपद्यत
31. सुनोति
32. अतिष्ठत्
33. पतिष्यन्ति
34. अपचत्
35. अजहुर्
36. धक्ष्यन्ति
37. स्तौति
38. तनुते
39. अचरत्
40. जुह्वति
41. अहरत्

B) Tradurre:

एकस्मिन्नेव काले क्षत्रियो महान्यष्टुमुपचक्रमे । तस्य यज्ञपशुमिन्द्रो जहार । प्रनष्टे तु पशौ दुर्ब्राह्मणः क्षत्रियमब्रवीत् । पशुर्हृतः क्षत्रियस्य दुर्नयादिति ॥१॥

रामो ऽपुत्र आस । स पुत्रमियेष न तु लेभे । तस्माद्देवानीजे ब्रह्मचर्यादिव्रतानि च चकार । देवा रामस्येष्टिं शुश्रुवुर् रामाय चेष्टपुत्रं ददुः ॥२॥

ब्राह्मण्यो यज्ञाय घृतं पेचुः । ब्राह्मणीषु पचन्तीषु ब्राह्मणा यज्ञस्थानं सञ्चस्करुः । ततः क्षत्रियाः शिवादिदेवानीजिरे ब्राह्मणाश्चेजुः ॥३॥

Fig.: ... ब्राह्मणाश्चेजुः
Cerimonia Yajña, ashram Shiva, Ganeshpuri. [Fonte immagine: Dey / Flickr. CC BY-NC-SA]
(Fonte dell'immagine: Dettagli)

अर्हन्तः कुलबन्धनं बिभिदुर्लोभं च क्रोधं च मोहं च रुरुधुः सत्यं प्रजज्ञुर्दुःखान्मुक्ता मोक्षसुखमापुः ॥४॥

C) Trasformare le frasi dell'esercizio B) sostituendo i Perfetti con gli Imperfetti.