Lekcija 35

35.1. Perfekt Tip III: Snažni korijen visoki stupanj/dugi stupanj

Formiranje:

snažni korijen:

• 3.os.P: dugi stupanj
• 2.os.P: visoki stupanj
• 1.os.P: po izboru visoki stupanj ili dugi stupanj

slabi korijen: vidi pod podtipovima

35.1.1. Perfekt Tip IIIa: Snažni korijen visoki stupanj/dugi stupanj, slabi korijen niski stupanj

Formiranje:

slabi korijen: niski stupanj

Formira se od korijena tipova:

• (Suglasnik)-(Suglasnik) - i/ī/u/ū
• (Suglasnik) - ṛ

Pred nastavkom koji počinje samoglasnikom zamjenjuje se:

• -i/-ī s -iy
• -u/-ū s -uv
• -ṛ s r
  Primjeri:

Korijen	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
इ 2P	इयाय iy-ai + a	ईयुर् i + iy + ur
नी 1U	निनाय	निन्युर् ni-nī + ur	निन्ये	निन्यिरे
स्तु 2U	तुष्टाव tu + stau + a	तुष्टुवुर् tu + stuv-ur	तुष्टुवे	तुष्टुविरे
पू	पुपाव pu-pau + a	पुपुवुर् pu-puv-ur	पुपुवे	पुपुविरे
कृ	चकार	चक्रुर् ca-kr-ur	चक्रे	चक्रिरे

35.1.2. Perfekt Tip IIIb: Snažni korijen visoki stupanj/dugi stupanj, slabi korijen visoki stupanj

Formiranje:

slabi korijen: visoki stupanj

Formira se od korijena tipova:

• (Suglasnik)-(Suglasnik)-ṝ
• Suglasnik-Suglasnik-ṛ (tj. korijeni na -ṛ, ako im prethode više suglasnika)
  Primjeri:

Korijen	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
पॄ 3P	पपार	पपरुर्
स्मृ 1P	सस्मार	सस्मरुर्
संस्कृ 8U	सञ्चस्कार sam + ca-skār-a	सञ्चस्करुर्	सञ्चस्करे	सञ्चस्करिरे

35.2. Perfect Type IV: Roots ending in -ā / -āi

Formation:

strong stem:

• 3rd/1st sg. P Perfect ends in -au
• 2nd sg. P : Strong grade -ā or Weak grade -i

weak stem:

• before consonant: Weak grade -i
• before vowel: Weak grade Ø

Formed from roots ending in -ā / -āi

Example:

Root	3. sg. Perf. P. 1. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
दा 3U	ददौ	ददुर् da-d-ur	ददे	ददिरे da-d-i-re

35.3. Perfect Type V: Roots Consonant-a-Consonant

Formation:

strong stem:

• 3.sg.P: Guṇa grade
• 2.sg.P: Strong grade
• 1.sg.P: optionally Strong grade or Guṇa grade

weak stem: see subtypes

Formed from roots of the type (Consonant)-Consonant-a-Consonant

35.3.1. Perfect Type Va: weak stem Weak grade

Formation:

weak stem: Weak grade

Formed among others from the roots:

• गम्
• हन्
• जन्
• वच्
• वद्
• यज्
  Examples:

Root	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
गम् 1P	जगाम	जग्मुर् ja-gm-ur
हन् 2P	जघान ja-ghān-a	जघ्नुर्
जन् 4Ā			जज्ञे ja-jñ-e	जज्ञिरे
वच् 2P	उवाच	ऊचुर् u + uc-ur
वद् 1P	उवाद	ऊदुर्	ऊदे	ऊदिरे
यज् 1U	इयाज	ईजुर् i + ij-ur	ईजे	ईजिरे

35.3.2. Perfect Type Vb: weak stem contraction (e-type)

Formation:

weak stem: no reduplication. Replacement of the root's -a- with -e-
(for explanation see Thumb-Hauschild 1,2 p. 286f.)

Formed from roots with -a- between two simple consonants, whose initial consonant remains unchanged in the reduplication syllable (i.e., whose initial consonant is not a guttural, aspirate, or h).
Example:

Root	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
पच् 1U	पपाच	पेचुर्	पेचे	पेचिरे

35.3.3. Perfect Type Vc: Roots consonant-a-consonant. Weak stem strong grade

Formation:

weak stem: strong grade

Formed from all other roots with medial -a-, i.e., roots with medial -a-

• that begin with two consonants
• that begin with a guttural
• that begin with an aspirate
• that begin with h

provided they do not belong to Perfect Type Va.

Example:

Root	3. sg. Perf. P.	3. pl. Perf. P.	3. sg. Perf. Ā.	3. pl. Perf. Ā.
क्रम् 1U	चक्राम	चक्रमुर्	चक्रमे	चक्रमिरे

35.4. Word list

नश् 4P नश्यति : to perish, be destroyed, disappear

Perf. Vb ननाश, नेशुर् :br
Fut. नशिष्यति । नङ्क्ष्यति :br
Caus. नाशयति :br
PPP नष्ट

नश् + प्र 4P प्रणश्यति** : to disappear, perish, be destroyed

क्रम् 1U क्रामति, 4P क्राम्यति : to stride, to go

Perf. Vc चक्राम, चक्रमुर् :br
Fut. क्रमिष्यति :br
Pass. क्रम्यते :br
Kaus. क्रमयति :br
PPP क्रान्त :br
Inf. क्रमितुम् :br
Absol. क्रमित्वा । क्रन्त्वा । क्रान्त्वा

Fig.: क्रामन्ति
People walking, Senegal.
(Image source: Details)

गै 1P गायति (gai + a-ti): to sing, to recite in a singing tone, to proclaim in verse

Perf. IV जगौ, जगुर् :br
Fut. गास्यति :br
Pass. गीयते :br
Kaus. गापयति :br
PPP गीत :br
Inf. गातुम्

thereof:
गीता f.: song, chant

Fig.: जगुः
Temple musicians Kaadu Malleswara Temple Bangalore.
(Image source: Details)

35.5. Exercise

A) Form the corresponding perfect forms for the following verb forms:

1. गायन्ति
2. स्मरन्ति
3. एष्यति
4. गच्छन्ति
5. कुरुते
6. नेष्यन्ते
7. जायते
8. जानाति
9. संस्करोति
10. पुनीते
11. बिभ्यति
12. पिपुरति
13. दत्ते
14. यजन्ते
15. भजन्ति irregular, according to Type Vb!
16. वक्ति
17. अदधुः
18. बिभ्रते
19. मरिष्यन्ति
20. अशक्नुवन्
21. अवदन्
22. अपिबत्
23. अपान्
24. अलभत
25. अहन्
26. मन्यन्ते
27. अक्रामन्
28. अशृण्वन्
29. मिमति

Fig.: मिमति
Market in Vadaseri, Tamil Nadu.
(Image source: Details)

30. अपद्यत
31. सुनोति
32. अतिष्ठत्
33. पतिष्यन्ति
34. अपचत्
35. अजहुर्
36. धक्ष्यन्ति
37. स्तौति
38. तनुते
39. अचरत्
40. जुह्वति
41. अहरत्

B) Translate:

एकस्मिन्नेव काले क्षत्रियो महान्यष्टुमुपचक्रमे । तस्य यज्ञपशुमिन्द्रो जहार । प्रनष्टे तु पशौ दुर्ब्राह्मणः क्षत्रियमब्रवीत् । पशुर्हृतः क्षत्रियस्य दुर्नयादिति ॥१॥ रामो ऽपुत्र आस । स पुत्रमियेष न तु लेभे । तस्माद्देवानीजे ब्रह्मचर्यादिव्रतानि च चकार । देवा रामस्येष्टिं शुश्रुवुर् रामाय चेष्टपुत्रं ददुः ॥२॥ ब्राह्मण्यो यज्ञाय घृतं पेचुः । ब्राह्मणीषु पचन्तीषु ब्राह्मणा यज्ञस्थानं सञ्चस्करुः । ततः क्षत्रियाः शिवादिदेवानीजिरे ब्राह्मणाश्चेजुः ॥३॥

Fig.: ... ब्राह्मणाश्चेजुः
Yajña ceremony, Shiva ashram, Ganeshpuri.
(Image source: Details)

अर्हन्तः कुलबन्धनं बिभिदुर्लोभं च क्रोधं च मोहं च रुरुधुः सत्यं प्रजज्ञुर्दुःखान्मुक्ता मोक्षसुखमापुः ॥४॥

C) Transform the sentences of exercise B by replacing perfects with imperfects.