Skip to content

लिपि अभ्यास 8

शब्दप्रारंभ के लिए स्वर चिह्न, यदि शब्द पूर्ववर्ती शब्द के साथ लिपिबद्ध नहीं है:

व्यंजन संयुक्त

जब शब्द या वाक्य में दो या अधिक व्यंजन तुरंत एक के बाद आते हैं, तो उन्हें संयुक्त (जुड़े हुए अक्षर) में लिखा जाता है।

  1. यदि संयोजित करने वाले व्यंजन चिह्नों में से पहला दाईं ओर लंबवत रेखा से समाप्त होता है, तो वह रेखा खो देता है और दूसरे व्यंजन के पहले रखा जाता है।

अपवाद: यदि दूसरा व्यंजन चिह्न न् या ल् है, तो तो क्षैतिज रेखा खोकर पहले व्यंजन चिह्न के नीचे रखा जाता है। फॉन्ट के अनुसार अन्य अपवाद होते हैं, जो नीचे सूचीबद्ध हैं। यदि संबंधित फॉन्ट में संयुक्त का प्रबंध नहीं है, तो विराम लगाया जाता है।

उदाहरण:

इस स्क्रिप्ट में उपयोग किए जाने वाले फॉन्ट में:

ख् ख: ख्य ख्या, ख्र ख्र

ग् ग: ग्य ग्य, ग्र ग्र, ग्र्य ग्र्य

घ् घ: घ्न घ्न, घ्म घ्म, घ्र घ्र

च् च: च्च च्च, च्छ च्छ, च्छ्र च्छ्र, च्ञ च्ञ, च्म च्म

ज् ज: ज्ज ज्ज, ज्झ ज्झ, ज्ञ ज्ञ, ज्ञ्य ज्ञ्य, ज्म ज्म, ज्र ज्र

ञ् ञ: ञ्च ञ्च, ञ्छ ञ्छ, ञ्ज ञ्ज

ण् ण: ण्ट ण्ट, ण्ठ ण्ठ, ण्ड ण्ड, ण्ढ ण्ढ, ण्ण ण्ण, ण्म ण्म

त् त: त्क त्क, त्त त्त, त्त्य त्य, त्त्र त्र, त्त्व त्व, त्थ त्थ, त्न त्न, त्प त्प, त्र त्र, त्र्य त्र्य, त्व त्व, त्स त्स

थ् थ: थ्य थ्य

ध् ध: ध्न ध्न, ध्म ध्म, ध्र ध्र, ध्व ध्व

न् न: न्त न्त, न्त्य न्त्य, न्त्र न्त्र, न्द न्द, न्द्र न्द्र, न्ध न्ध, न्ध्र न्ध्र, न्न न्न, न्य न्य

प् प: प्त प्त, प्न प्न, प्म प्म, प्र प्र, प्ल प्ल, प्स प्स

ब् ब: ब्ज ब्ज, ब्द ब्द, ब्ध ब्ध, ब्ब ब्ब, ब्भ भ्भ, ब्र ब्र

भ् भ: भ्न भ्न, भ्य भ्य, भ्र भ्र

म् म: म्न म्न, म्प म्प, म्ब म्ब, म्र म्र, म्ल म्ल

य् य: य्य य्य, य्व य्व

ल् ल: ल्क ल्क, ल्प ल्प, ल्ल ल्ल, ल्व ल्व

व् व: व्न व्न, व्य व्य, व्र व्र

श् श: श्च श्च, श्च्य श्च्य, श्न श्न, श्य श्य, श्र श्र, श्ल श्ल, श्व श्व श्व्य श्व्य

ष् ष: ष्ट ष्ट, ष्ट्य ष्ट्य, ष्ट्र ष्ट्र, ष्ट्र्य ष्ट्र्य, ष्ट्र्व ष्ट्र्व, ष्ठ ष्ठ, ष्ठ्य ष्ठ्य, ष्ण ष्ण, ष्ण्य ष्ण्य, ष्म ष्म,

स् स: स्क स्क, स्ख स्क्ख, स्त स्त, स्त्य स्त्य, स्त्र स्त्र, स्त्व स्त्व, स्थ स्था, स्न स्न, स्प स्प, स्र स्त्र

Beachten Sie die Schreibung von jña:

वाक्य संध्यि नियमों के अनुसार लुप्त होने वाले प्रारंभिक -a (-as + a- » -o ' ) को अवग्रह द्वारा दर्शाया जाता है:

उदाहरण के लिए:

देवो ऽग्निः = देवो 'ग्निः

अभ्यास

A) उपरोक्त सूची में पाई जाने वाली सभी लिगचर लिखें

B) लिखें और अनुवाद करें:

1. देवो विष्णुः।

2. साधुश्चैतन्यः।

3. देवो अग्निः।

4. देव इन्द्रः।

5. देवः कृष्णः।

6. वैश्यः।

7. गुरुश्चन्द्रकीर्तिः।

8. वैश्यस्तुलाधारः।

9. ईश्वरो विष्णुः।

10. शिव ईश्वरः।

11. देव्युमा।

12. देवतान्नपूर्णा।

13. साध्वी गुरुवी।

14. देव्यो गुरुव्यः।

15. देवो नृत्यति।

16. कविर्मन्यते।

17. कविः स्मरति।

18. देवा युध्यन्ते।

C) लिखें:

agraṃ agniḥ ākāśa ūrdhvaṃ īpsitaḥ āptaṃ udayo īśo āsanno uttamaṃ

D) पढ़ें, प्रतिलिपिबद्ध करें और अनुवाद करें:

शूद्रा नृत्यन्ति । साध्व्यः स्मरन्ति । देव्यो मन्यन्ते । योधाञ्जयति । गुरूञ्छृणोति । पशूल्लंभते । साधुः स्वर्गं गच्छति । साधवो गुरूञ्छृण्वन्ति । नरकांश्च स्वर्गांश्च गच्छन्ति । सृष्टिः । तन्वन्ति ।

Tüpfli's Global Village Library का हिस्सा