Umlando 31

A) Tihumule la mazwi alandelayo bese uxazulula ama-composita:

१. प्रज्ञा दुःखसम्भवं रुन्ध्यादिति बुद्धिमानार्यबुद्धमार्गेण गच्छेत् ॥१॥
(दुःखस्य सम्भवम् । आर्येण बुद्धस्य / बुद्धानां मार्गेण)
Ukuze ukuqonda kugweme ukwakheka kwesizotha, umuntu onengqondo kufanele ahambe indlela engcwele kaBuddha (noma: kaBuddhas).

२. शस्त्राणि शरीरमेव छिन्दन्ति जीवस्तु न म्रियत इति भगव्द्गीतायां भगवतोच्यते ॥२॥
(भगवतो गीतायाम्)
Uhleli ocebile ukhuluma ku-Bhagavadgītā ukuthi izibhamu zingahlukanisa umzimba kuphela, kodwa impilo (jīva) ayifani.

३. बुद्ध्या युक्तो दुःखान्मुच्यते तस्मान्मोक्षमिच्छन्नरो योगेन युञ्जीत ॥३॥
Umaningi onokuqonda uzosuswa esizotheni; ngakho-ke, umuntu ofuna ukukhululeka kufanele azigxile ngokusebenzisa i-Yoga.

४. पुत्रो जातो बन्धनं जातमिति सुगतो मत्वा कुलबन्धनं भिनत्ति । ततो भग्नबन्धो मोक्षनयन्तीं प्रज्ञामाप्तुमर्हति ॥४॥
(कुलस्य बन्धनम् । भग्नो बन्धो येन सः । मोक्षं नयन्तीम्)
"Indodana izalwe kimi — isibopho sazalelwa" — ngalokhu kucabanga uBuddha uqeda ubudlelwano nomndeni. Ngemuva kokuphula izibopho, angafinyelela ekuqondeni okuholela ekukhululekeni.

५. समोहः स्वन्नानि च सुरूपाश्च भुङ्क्ते वीतमोहस्त्वन्नं च सम्पन्नरूपशरीरां च न लुभ्यति । स हि लोभं च क्रोधं च रुणद्धि प्रज्ञायां च युङ्क्ते ॥५॥
(मोहेन सहितः । शोभनं रूपं यासां ताः । वीतो मोहो यस्य सः । सम्पन्नं रूपं यस्याः सा)
Umuntu ongacacile uzonwabela ukudla okuhle nabesifazane ababuhle. Umaningi onokucaciswa kwakhe akasafuna ukudla okuhle noma umfazi onomzimba ophelele. Ngoba ugwema ukukhathala nokungabaza futhi azigxile ekuqondeni.

Umfanekiso: कुलबन्धनम्

(Umthombo wesithombe: Details)

---

Verbparadigmen (7. Klasse)

B) Yakha izinhlobo zesithathu zobunye nobuningi (P no-Ā) ze-Indicative ne-Optative Present kulezi zimpande ezilandelayo zekilasi lesi-7:

१. छिद् (spalten)

Modus	P Sg.	P Pl.	Ā Sg.	Ā Pl.
लट् (Ind.)	छिनत्ति	छिन्दन्ति	छिन्त्ते	छिन्दते
विधिलिङ् (Opt.)	छिन्द्यात्	छिन्द्युः	छिन्दीत	छिन्दीरन्

२. भिद् (zerbrechen)

Modus	P Sg.	P Pl.	Ā Sg.	Ā Pl.
लट् (Ind.)	भिनत्ति	भिन्दन्ति	भिन्त्ते	भिन्दते
विधिलिङ् (Opt.)	भिन्द्यात्	भिन्द्युः	भिन्दीत	भिन्दीरन्

३. भुज् (geniessen)

Modus	P Sg.	P Pl.	Ā Sg.	Ā Pl.
लट् (Ind.)	भुनक्ति	भुञ्जन्ति	भुङ्क्ते	भुञ्जते
विधिलिङ् (Opt.)	भुञ्ज्यात्	भुञ्ज्युः	भुञ्जीत	भुञ्जीरन्

४. अञ्ज् (salben — nur P)

Modus	P Sg.	P Pl.
लट् (Ind.)	अनक्ति	अञ्जन्ति
विधिलिङ् (Opt.)	अञ्ज्यात्	अञ्ज्युः

५. भञ्ज् (zerbrechen — nur P)

Modus	P Sg.	P Pl.
लट् (Ind.)	भनक्ति	भञ्जन्ति
विधिलिङ् (Opt.)	भञ्ज्यात्	भञ्ज्युः