🇩🇪 DE - Deutsch
🇩🇪 DE - Deutsch
Erscheinungsbild
🇩🇪 DE - Deutsch
🇩🇪 DE - Deutsch
Erscheinungsbild
Der Lokativ (सप्तमी) steht auf die Fragen:
1. Der Lokativ (सप्तमी) bezeichnet auf die Frage "Wo?" den Raum, in (an, auf, bei) welchem der Agens (कर्ता) oder das Objekt einer Handlung sich befindet oder wo die Handlung selbst vor sich geht.
नगरे वसति = "Er wohnt in der Stadt"

Abb.: जयपुरनगरे
Jaipur, 1875.
(Bildquelle: Details)
2. Der Lokativ bezeichnet auf die Frage "Wann?" den Zeitpunkt oder die äusseren Umstände:
तस्मिन्काले = "zu jenem Zeitpunkt, zu dieser Zeit"
Hierher gehört auch der sog. Locativus Absolutus:
Bestimmt die Handlung oder der Zustand einer Person oder Sache die Zeit, zu welcher - oder die Umstände, unter denen - eine ANDERE Person oder Sache eine Handlung vollbringt oder sich in einem bestimmten Zustand befindet, so tritt das die erste Person oder Sache bezeichnende Wort zusammen mit dem dasselbe näher bestimmenden Wort (das häufig ein Partizip ist) in den Lokativ (सप्तमी):
एवं गच्छति काले = "während die Zeit so vergeht..."
>
तस्मिन्गते = "als er gegangen war..."
Manchmal wird der Agens (कर्ता) nicht extra bezeichnet:
एवं सति = "da es sich so verhält"
Der Locativus absolutus muss je nach Zusammenhang übersetzt werden mit "während" (z.B. Partizip Präsens), "nachdem", "als" (z.B. PPP), "da", "weil", "obwohl", "wenn" u.s.w.
Merke: beim Absolutivum muss Agens des Absolutivums und Agens der Hauptvers identisch sein, beim Locativus absolutus müssen der Agens des Locativus absolutus und der Agens des Hauptverbs verschieden sein.

Abb.: एवं गच्छति कालयुष्ट्रः स्वपितi
Rajasthan.
(Bildquelle: Details)
3. Der Lokativ steht auch auf die Frage "In Bezug auf was?" u.ä.:
अस्ति तस्य पुत्रे स्नेहः = "Er hat Liebe zu seinem Sohn" (wörtl. "In Bezug auf den Sohn ist bei ihm Liebe")

Abb.: अस्ति तस्य पुत्रे स्नेहः
Holi.
(Bildquelle: Details)
4. Der Lokativ dient in den einheimischen Lexika und bei Kommentatoren zur Angabe der Bedeutung eines Worts:
भू सत्तायाम् = "die Wurzel भू in der Bedeutung 'Seiendheit' (sat-tā)"
Weiteres zum Gebrauch des Lokativ später.
Die regulären Endungen des Lokativ (सप्तमी) sind:
Beachten Sie die Lautveränderungen vor -su sowie die eventuelle Cerebralisation von -su zu -ṣu!
| Stamm | Lokativ Singular सप्तमी एकवचन | Lokativ Plural सप्तमी बहुवचन |
|---|---|---|
| यजन्त् | यजति (yaj-at-i) | यजत्सु |
| महान्त् | महति | महत्सु |
| पशुमन्त् | पशुमति | पशुमत्सु |
| गुणवन्त् | गुणवति | गुणवत्सु |
| किम् | यद् | तद् | एतद् | इदम् | |
|---|---|---|---|---|---|
| Maskulinum / Neutrum Lokativ Singular | कस्मिन् | यस्मिन् | तस्मिन् | एतस्मिन् | अस्मिन् |
| Maskulinum / Neutrum Lokativ Plural | केषु | येषु | तेषु | एतेषु | एषु |
| Femininum Lokativ Singular | कस्याम् | यस्याम् | तस्याम् | एतस्याम् | अस्याम् |
| Femininum Lokativ Plural | कासु | यासु | तासु | एतासु | आसु |
| Lokativ Singular | Lokativ Plural | |
|---|---|---|
| देव m. | देवे (« deva + -i) | देवेषु |
| कवि m. | कवौ | कविषु |
| पशु m. | पशौ | पशुषु |
| देवता f. | देवतायाम् | देवतासु |
| देवी f. | देव्याम् | देवीषु |
| श्रुति f. | श्रुतौ oder श्रुत्याम् (d.h. entweder wie kavi कवि oder wie devī देवी) | श्रुतिषु |
| धेनु f. | धेनौ oder धेन्वाम् | धेनुषु |
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |||
|---|---|---|---|---|
| Maskulinum / Femininum पुंस् / स्त्री | Neutrum नपुंसकम् | Maskulinum / Femininum पुंस् / स्त्री | Neutrum नपुंसकम् | |
| 1. Nominativ १. प्रथमा | -s | -Ø | -as | -i |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | -am | -Ø | -as | -i |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | -ā | |||
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | -e | |||
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | -as | |||
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | -as | |||
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | -i | |||
Signalrot gedruckt: starke Kasus (bei Stammabstufung).

Abb.: रामे चित्तलयः सदा भवतु मे भो राम मामुद्धर ॥
Rāma-Satz.
(Bildquelle: Details)
रामो राजमणिः सदा विजयते रामं रमेशं भजे:br रामेणाभिहता निशाचरचमू रामाय तस्मै नमः ।:br रामान्नास्ति परायणम् परतरं रामस्य दासोऽस्म्यहम्:br रामे चित्तलयः सदा भवतु मे भो राम मामुद्धर ॥
Übersetzung:
वस् 1P (वसति): verweilen, wohnen (mit Lokativ der Person, bei der man wohnt)
Fut.: वत्स्यति:br Pass.: उष्यते:br PPP: उषित:br Inf.: वस्तुम्
davon:
वस्तु n.: Sitz, Ort; Realie, reales Ding, Wirklichkeit, Gegenstand
वस्तुतस्: in Wirklichkeit, wirklich
वस् 2Ā (वस्ते): anziehen (Kleidung), tragen (Kleidung)
Fut.: वसिष्यते:br PPP: वसित:br Inf.: वसितुम्
davon:
वस्त्र n.: Mittel, um sich anzuziehen = Kleid, Gewand, Stoff

Abb.: वस्त्राणि
Vastrāṇi. Majuli, Assam.
(Bildquelle: Details)
वस् 6P (उच्छति): aufleuchten (diese Wurzel ist wichtig wegen der Nominalbildungen:)
वसु n.: Reichtum, Schatz, Habe, Besitz
वसन्त m.: ("leuchtend" =) Frühling (März bis Mai)

Abb.: वसन्तः
Vasanta (Schleichera oleosa), Khopoli, Maharashtra, 2007-04-07.
(Bildquelle: Details)
हृ 1U (हरति): halten, tragen; holen, wegnehmen, rauben
Fut.: हरिष्यति:br Pass.: ह्रियते:br PPP: हृत:br Inf.: हर्तुम्
davon:
हर 3: wegnehmend; m.: der Zerstörer = Beiname von Śiva
Gegenstück zu हर:
हरि 3: blond, gelb, grün; m. Beiname des Viṣṇu (gehört nicht zur Wurzel हृ 1)
हरिहर m.: Viṣṇu und Śiva vereint als eine einzige Gottheit.

Abb.: हरिहरः
Harihara (links: Viṣṇu, rechts: Śiva).
(Bildquelle: Details)

Abb.: हरिहरः
Harihara (links: Viṣṇu, rechts: Śiva). Godrumdwip, West Bengal.
(Bildquelle: Details)
A) Setzen Sie im folgenden Satz die Ausdrücke in der Klammer im Lokativ (सप्तमी) Singular und - wo es sinnvoll ist - Plural ein. Beachten Sie den verschiedenen Sandhi, d.h. schreiben Sie jedesmal den vollen Satz aus!
रामस् ... वसति । (ग्राम । गुरु । सत्यवान्कविः । पुत्रं लब्धुकामा ब्राह्मणी । गृह । तन्नगरम् । मुह्यञ्छत्रुः)
B) Übersetzen Sie und lösen Sie die Komposita auf:
धर्मं वदति गुरौ दुर्जना न शृण्वन्ति ॥१॥
बुद्धकाले नरैरार्यसत्यानि श्रोतुं शक्यन्ते ॥२॥
वसितसुवस्त्रां नरा लुभ्यन्ति । एवं सति सत्यो नरेभ्यः सुवस्त्राणीच्छन्ति ॥३॥

Abb.: वसितसुवस्त्रां नरा लुभ्यन्ति । एवं सति सत्यो नरेभ्यः सुवस्त्राणीच्छन्ति ॥
Gemälde von Rāja Ravi Varmā (1848 - 1906).
(Bildquelle: Details)
पुत्रे मृतेऽपुत्रा ब्राह्मणी पुत्रं लब्धुं व्रतं करोति ॥४॥
उपनीतबालैर्गुरुकुले उष्यते ॥५॥
यज्ञकाले विगतेऽनिष्टदेवा विस्मृतयज्ञब्राह्मणेभ्यः क्रुध्यन्ति ॥६॥
गुरौ तिष्ठति बाल आसितुं नार्हति ॥७॥
एवं काले गच्छति स्वाचारक्षत्रिय इष्टं धनं न लभते ॥८॥
ब्राह्मण्यां महाकवावागच्छन्त्यां ब्राह्मणीपुत्रोऽप्यागच्छति ॥९॥
गुरुषूपदिशत्सु सुनीतबाला वक्तुं नार्हन्ति ॥१०॥
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |
|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | नरस् | नरास् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | नरम् | नरान् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | नरेण | नरैस् |
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | नराय | नरेभ्यस् |
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | नरात् | नरेभ्यस् |
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | नरस्य | नराणाम् |
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | नरे | नरेषु |

Abb.: नराः
Naran. Udaipur.
(Bildquelle: Details)
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |
|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | फलम् | फलानि |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | फलम् | फलानि |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | फलेन | फलैस् |
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | फलाय | फलेभ्यस् |
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | फलात् | फलेभ्यस् |
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | फलस्य | फलाणाम् |
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | फले | फलेषु |

Abb.: फलानि
Früchte. Bangalore.
(Bildquelle: Details)
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |
|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | क्षत्रिया | क्षत्रियास् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | क्षत्रियाम् | क्षत्रियास् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | क्षत्रियया | क्षत्रियाभिस् |
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | क्षत्रियायै | क्षत्रियाभ्यस् |
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | क्षत्रियायास् | क्षत्रियाभ्यस् |
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | क्षत्रियायास् | क्षत्रियाणाम् |
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | क्षत्रियायाम् | क्षत्रियासु |

Abb.: क्षत्रिया
Maharani Vani Vilasa Sannidhana (1866 - 1934) with her grandson Prince Jaya Chamaraja Wadiyar, Mysore.
(Bildquelle: Details)
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |
|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | अरिस् | अरयस् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | अरिम् | अरीन् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | अरिणा | अरिभिस् |
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | अरये | अरिभ्यस् |
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | अरेस् | अरिभ्यस् |
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | अरेस् | अरीणाम् |
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | अरौ | अरिषु |

Abb.: अरयः
Erhängen von zwei Teilnehmern der Rebellion von 1857. Fotografie von Felice Beato (1833/1834 - ca. 1907).
(Bildquelle: Details)
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |
|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | मतिस् | मतयस् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | मतिम् | मतीस् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | मत्या | मतिभिस् |
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | मतेस् / मत्यै | मतिभ्यस् |
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | मतेस् / मत्यास् | मतिभ्यस् |
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | मतेस् / मत्यास् | मतीणाम् |
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | मतौ / मत्याम् | मतिषु |
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |
|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | गुरुस् | गुरवस् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | गुरुम् | गुरून् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | गुरुणा | गुरुभिस् |
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | गुरवे | गुरुभ्यस् |
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | गुरोस् | गुरुभ्यस् |
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | गुरोस् | गुरूणाम् |
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | गुरौ | गुरुषु |

Abb.: गुरुः
Maharishi Mahesh Yogi (1917 - 2008) Guru.
(Bildquelle: Details)
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |
|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | धेनुस् | धेनवस् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | धेनुम् | धेनूस् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | धेन्वा | धेनुभिस् |
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | धेनवे / धेन्वै | धेनुभ्यस् |
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | धेनोस् / धेन्वास् | धेनुभ्यस् |
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | धेनोस् / धेन्वास् | धेनूणाम् |
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | धेनौ / धेन्वाम् | धेनुषु |

Abb.: धेनुः
Kuh in Udaipur.
(Bildquelle: Details)
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |
|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | देवी | देव्यस् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | देवीम् | देवीस् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | देव्या | देवीभिस् |
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | देव्यै | देवीभ्यस् |
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | देव्यास् | देवीभ्यस् |
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | देव्यास् | देवीणाम् |
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | देव्याम् | देवीषु |

Abb.: त्रिदेवी
Tridevī (Lakṣmī, Pārvatī, Sarasvatī).
(Bildquelle: Details)
| Singular Maskulinum पुंस् | Singular Neutrum नपुंसकम् | Plural Maskulinum पुंस् | Plural Neutrum नपुंसकम् | |
|---|---|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | सन् | सत् | सन्तः | सन्ति |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | सन्तम् | सत् | सतस् | सन्ति |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | सता | |||
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | सते | |||
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | सतस् | |||
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | सतस् | |||
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | सति | |||

Abb.: सद्गुरुः
Sai Baba of Shirdi (1835 - 1918).
(Bildquelle: Details)
| Singular Maskulinum पुंस् | Singular Neutrum नपुंसकम् | Plural Maskulinum पुंस् | Plural Neutrum नपुंसकम् | |
|---|---|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | महान् | महत् | महान्तस् | महान्ति |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | महान्तम् | महत् | महतस् | महान्ति |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | महता | |||
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | महते | |||
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | महतस् | |||
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | महतस् | |||
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | महति | |||
| Singular Maskulinum पुंस् | Singular Neutrum नपुंसकम् | Plural Maskulinum पुंस् | Plural Neutrum नपुंसकम् | |
|---|---|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | गुणवान् | गुणवत् | गुणवन्तस् | गुणवन्ति |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | गुणवन्तम् | गुणवत् | गुणवतस् | गुणवन्ति |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | गुणवता | |||
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | गुणवते | |||
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | गुणवतस् | |||
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | गुणवतस् | |||
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | गुणवति | |||
| Singular Masculine पुंस् | Singular Neuter नपुंसकम् | Singular Feminine स्त्री | Plural Masculine पुंस् | Plural Neuter नपुंसकम् | Plural Feminine स्त्री | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | सस् / स | तत् | सा | ते | तानि | तास् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | तम् | तत् | ताम् | तान् | तानि | तास् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | तेन | तया | तैस् | |||
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | तस्मै | तस्यै | तेभ्यस् | |||
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | तस्मात् | तस्यास् | तेभ्यस् | |||
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | तस्य | तस्यास् | तेषाम् | |||
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | तस्मिन् | तस्याम् | तेषु | |||
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Mask. | Neutr. | Fem. | Mask. | Neutr. | Fem. | |
| 1. Nominativ १. प्रथमा | एषस् / एष | एतत् | एषा | एते | एतानि | एतास् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | एतम् / एनम् | एतत् / एनत् | एताम् / एनाम् | एतान् / एनान् | एतानि | एतास् / एनाः |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | एतेन / एनेन | एतया / एनया | एतैस् | |||
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | एतस्मै | एतस्यै | एतेभ्यस् | |||
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | एतस्मात् | एतस्यास् | एतेभ्यस् | |||
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | एतस्य | एतस्यास् | एतेषाम् | |||
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | एतस्मिन् | एतस्याम् | एतेषु | |||
| Singular एकवचनम् | Plural बहुवचनम् | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Mask. | Neutr. | Fem. | Mask. | Neutr. | Fem. | |
| 1. Nominativ १. प्रथमा | अयम् | इदम् | इयम् | इमे | इमानि | इमास् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | इमम् / एनम् | इदम् / एनत् | इमाम् / एनाम् | इमान् / एनान् | इमानि / एनानि | इमास् / एनाः |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | अनेन / एनेन | अनया / एनया | एभिस् | |||
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | अस्मै | अस्यै | एभ्यस् | |||
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | अस्मात् | अस्यास् | एभ्यस् | |||
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | अस्य | अस्यास् | एषाम् | |||
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | अस्मिन् | अस्याम् | एषु | |||
| Singular Masculine पुंस् | Singular Neuter नपुंसकम् | Singular Feminine स्त्री | Plural Masculine पुंस् | Plural Neuter नपुंसकम् | Plural Feminine स्त्री | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | यस् | यत् | या | ये | यानि | यास् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | यम् | यत् | याम् | यान् | यानि | यास् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | येन | यया | यैस् | |||
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | यस्मै | यस्यै | येभ्यस् | |||
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | यस्मात् | यस्यास् | येभ्यस् | |||
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | यस्य | यस्यास् | येषाम् | |||
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | यस्मिन् | यस्याम् | येषु | |||
| Singular Masculine पुंस् | Singular Neuter नपुंसकम् | Singular Feminine स्त्री | Plural Masculine पुंस् | Plural Neuter नपुंसकम् | Plural Feminine स्त्री | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. Nominativ १. प्रथमा | कस् | किम् | का | के | कानि | कास् |
| 2. Akkusativ २. द्वितीया | कम् | किम् | काम् | कान् | कानि | कास् |
| 3. Instrumentalis ३. तृतीया | केन | कया | कैस् | |||
| 4. Dativ ४. चतुर्थी | कस्मै | कस्यै | केभ्यस् | |||
| 5. Ablativ ५. पञ्चमी | कस्मात् | कस्यास् | केभ्यस् | |||
| 6. Genetiv ६. षष्ठी | कस्य | कस्यास् | केषाम् | |||
| 7. Lokativ ७. सप्तमी | कस्मिन् | कस्याम् | केषु | |||

Abb.: कस्मात् ?
Tsunami 2005, Sri Lanka.
(Bildquelle: Details)